Republika Korei

Informacja o gospodarce Republiki Korei i stosunkach gospodarczych z Polską

1. GOSPODARKA REPUBLIKI KOREI

1.1. Podstawowe informacje

Korea Południowa należy do krajów, które w ostatnim półwieczu osiągnęły najbardziej spektakularny sukces gospodarczy. W ciągu zaledwie jednego pokolenia jeden z najbiedniejszych krajów awansował do grona najbardziej rozwiniętych i najbardziej zaawansowanych technologicznie gospodarek świata. Jeszcze na początku lat 60. Dochód Narodowy Brutto (DNB) na osobę w Korei Południowej osiągał niewiele ponad 100 USD, czyli poziom porównywalny z najsłabiej rozwiniętymi krajami Afryki. Wówczas DNB per capita w Republice Korei stanowił zaledwie ok. 3,5% produktu wypracowywanego przez przeciętnego obywatela Stanów Zjednoczonych, 18,0% DNB per capita Japonii oraz niecałe 25% średniego poziomu DNB per capita na świecie. Obecnie stanowi ok. 40% dochodu per capita w Stanach Zjednoczonych, ok. 46% w Japonii i aż 237% średniej światowej. DNB per capita w Korei Południowej jest prawie dwukrotnie wyższy niż w Polsce.

Ten ogromny postęp, jaki dokonał się na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci w gospodarce koreańskiej, był możliwy m.in. dzięki konsekwentnej polityce gospodarczej ukierunkowanej na rozwój wybranych gałęzi przemysłu oraz eksportu, przy jednoczesnym wsparciu nauki. Prowadzenie polityki protekcjonistycznej wobec dużych firm określonych branż stworzyło sprzyjające warunki do tworzenia się w tym kraju wielkich konglomeratów (tzw. chaeboli), które stworzyły rodzaj konkurencji oligopolistycznej. Pomimo wprowadzanych od lat 80-tych działań liberalizujących gospodarkę koreańską (ograniczenie subsydiów eksportowych, zwiększenie dostępności rynku koreańskiego, wprowadzenie uregulowań prawnych o charakterze prokonkurencyjnym i deregulacyjnym) zaszkodziło to chaebolom na tyle, by te utraciły swoją wiodącą rolę. Do dnia dzisiejszego cechą charakterystyczną gospodarki koreańskiej jest wysoki udział ogromnych konglomeratów w tworzeniu PKB tego kraju. W 2009 r. największy koreański konglomerat, Samsung Group, wytworzył ok. 20% koreańskiego eksportu i ponad 5% PKB.

W obliczu stopniowego wzrostu kosztów pracy rząd stopniowo inwestował w rozwój wiedzy: na początku głównie w szkolnictwo podstawowe i sprowadzanie technologii z zagranicy, a z czasem w coraz większym stopniu w szkolnictwo wyższe oraz sferę B+R. Badania przeprowadzone przez Bank Światowy potwierdzają, że akumulacja wiedzy była głównym wkładem do długookresowego wzrostu gospodarczego Korei Południowej.

Korea jest przykładem kraju, który rozwijał się etapowo od gospodarki opartej na podstawowych czynnikach, jak tania siła robocza, przez okres dominacji przemysłu ciężkiego, do gospodarki skoncentrowanej na najwyższych technologiach. Efektem konsekwentnej i skutecznej polityki gospodarczej kraju realizowanej w ostatnich dziesięcioleciach był awans Republiki Korei do grona państw wysoko rozwiniętych gospodarczo. Gospodarka koreańska zajmuje obecnie 13. miejsce w świecie pod względem wartości PKB według parytetu siły nabywczej (ponad 1,3 bln USD) oraz czwarte w Azji (po Chinach, Japonii i Indiach). Polska gospodarka w tym rankingu plasuje się na 20. pozycji z PKB sięgającym ok. 660 mld USD.

Długofalowa polityka wspierania wybranych dziedzin produkcji nie tylko przyczyniła się do dynamicznego rozwoju Korei Południowej, ale także do silnej modyfikacji struktury gospodarki tego kraju. W 1960 r. sektorami o największym udziale w wytwarzaniu PKB Korei Południowej były usługi (47,7%) oraz rolnictwo (35,8%). Sektor przemysłowy wytwarzał zaledwie 16,5% produktu krajowego. Obecnie gospodarkę koreańską cechuje silnie rozwinięty sektor przemysłowy (38,2% udziału w tworzeniu PKB) przy relatywnie niewielkim udziale rolnictwa (3,3%). Do wiodących gałęzi przemysłu należą: przemysł elektroniczny, petrochemiczny, motoryzacyjny, hutniczy, stoczniowy, maszynowy i budownictwo. Korea jest światowym liderem w produkcji półprzewodników, ekranów LCD i plazmowych, elektroniki użytkowej, takiej jak telewizory oraz telefony komórkowe. Sektor usług wytwarza 58,5% PKB Republiki Korei i szacuje się, że ze względu na silną konkurencję kosztową ze strony wytwórców z innych krajów Azji, sektor ten będzie odgrywał jeszcze większą rolę w gospodarce koreańskiej.

Ze względu na pewne cechy struktury gospodarczej Korei Południowej, a mianowicie relatywnie wysoką relację eksportu do PKB (ponad 45%, przy czym w krajach OECD współczynnik ten wynosi średnio poniżej 30%) oraz zależność gospodarki koreańskiej od importu surowców (ponad 60% importu stanowią surowce naturalne, z czego 1/3 to ropa naftowa), kraj ten jest szczególnie podatny na negatywne szoki zewnętrzne. Wszystko to sprawia, że pomimo mocnych podstaw gospodarczych Korea Południowa w ostatnim czasie znalazła się wśród państw, które dotknięte zostały skutkami światowego kryzysu finansowego. Jednak spowolnienie gospodarcze w Korei Południowej miało o wiele łagodniejszy przebieg niż podczas kryzysu azjatyckiego z drugiej połowy lat 90.

1.2. Główne wskaźniki makroekonomiczne 

1.3. Bieżąca sytuacja gospodarcza Republiki Korei

W 2009 r. Republika Korei była jednym z niewielu krajów OECD, które odnotowały wzrost gospodarczy (obok Polski i Australii). Koreański PKB Korei zwiększył się o 0,2%, wobec wzrostu o 2,3% w roku 2008. Poprawę sytuacji notowano w III i IV kwartale ubiegłego roku, kiedy to nastąpił wzrost PKB odpowiednio o 1,0% i 6,0%. Wprawdzie obserwowane na podstawie danych statystycznych zjawisko w pewnej mierze jest wzmocnione przez tzw. efekt bazy, tj. relatywnie niską wartość PKB w poszczególnych kwartałach 2008 r., jednak można stwierdzić, że negatywny trend w gospodarce Korei został odwrócony. Według danych banku centralnego (Bank of Korea) w I półroczu 2010 r. PKB wzrósł o 7,6% w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Prognozy OECD przewidują, że w latach 2010 i 2011 koreański PKB zwiększy się o odpowiednio 5,8% i 4,7%.

Gospodarkę Republiki Korei charakteryzują stosunkowo niskie wskaźniki inflacji i bezrobocia. W 2009 roku inflacja osiągnęła poziom 2,8%. Poziom inflacji w Korei w roku ubiegłym mieści się zatem w granicach tzw. celu inflacyjnego określanego przez koreański bank centralny na 2,5% do 3,5% w skali roku. Czynnikiem, który zdecydowanie osłabiał presję inflacyjną było umacnianie się koreańskiej waluty wobec dolara amerykańskiego spowalniające konsekwencje wzrostu cen surowców na światowych rynkach dla lokalnej gospodarki.

W 2009 r. bezrobocie w Republice Korei wyniosło 3,6%, co oznacza niewielki wzrost w stosunku do roku 2008. Wówczas stopa bezrobocia wynosiła 3,2%.

Republika Korei to kraj znany z prężnego eksportu i aktywnej promocji własnych marek na światowych rynkach. Pomimo braku dostępu do strategicznych surowców, ograniczonej powierzchni kraju oraz skomplikowanej sytuacji geopolitycznej kraj ten osiąga dodatnie saldo obrotów bieżących. Pod koniec lat pięćdziesiątych całkowite obroty handlu zagranicznego Republiki Korei nie przekraczały 500 mln USD, przy eksporcie na poziomie zaledwie 22 mln USD. Okresem przełomowym w historii koreańskiej wymiany handlowej z zagranicą były lata 80. XX w., kiedy po raz pierwszy została osiągnięta nadwyżka eksportu na importem oraz skumulowane obroty handlu zagranicznego Republiki Korei przekroczyły 100 mld USD. W połowie lat 90. łączne obroty osiągnęły kwotę 200 mld USD, a w 2008 r. rekordową wielkość ok. 860 mld USD, która na skutek spowolnienia gospodarczego w gospodarce światowej zmniejszyła się do prawie 690 mld USD w roku 2009. W 2009 r. Republika Korei była dziewiątym krajem na świecie i trzecim po Chinach i Japonii krajem Azji pod względem wielkości eksportu, który wyniósł 363,5 mld USD. Cechą charakterystyczną struktury towarowej eksportu Korei jest znaczący udział wyrobów o wysokim zaawansowaniu technologicznym przekraczający obecnie 1/3 całkowitej wartości towarów wysyłanych za granicę.

Głównymi koreańskimi dobrami eksportowymi są wyroby przemysłu ciężkiego, maszynowego (w tym szczególnie statki) i chemicznego, stanowiące ok. 80% eksportu. Rynkami docelowymi dla produktów z Korei Południowej są przed wszystkim: Chiny, UE, USA, ASEAN i Japonia.

Z kolei towarami dominującymi w imporcie do Republiki Korei są surowce naturalne, w tym w szczególności surowce energetyczne. Dobra inwestycyjne stanowią niecałe 30% importu, natomiast dobra konsumpcyjne niewiele ponad 9%. Najważniejszymi rynkami zaopatrującymi Koreę Południową w dobra importowe są Chiny, Japonia, USA, UE, ASEAN i Arabia Saudyjska.

1.4. Polityka energetyczna Republiki Korei

Gospodarka koreańska jest w pełni zależna od importu surowców energetycznych. 97% surowców energetycznych zużywanych w ciągu roku w Korei pochodzi z importu. Dla Korei, 7-go na świecie producenta dóbr przemysłowych pozbawionego praktycznie całkowicie surowców naturalnych kwestia bezpieczeństwa energetycznego i cen dostaw surowców energetycznych jest strategicznym problemem. Polityka energetyczna należy przez to do priorytetowych. 

Wartość zużycia energii w Korei wynosi 240.1 mln ton ekwiwalentu olejowego rocznie. Z czego 43% zaspokaja ropa naftowa, 27% węgiel, 15% LNG, 14% energia jądrowa, 1% hydro energia. 

Korea jest drugim, co do wielkości importerem skroplonego gazu ziemnego LNG oraz węgla na świecie, piątym jeśli idzie o ropę naftową. Ponadto znajduje się w światowej czołówce, w dziedzinie udziału energii jądrowej w zaspokajaniu krajowego popytu na energię elektryczną.

Celem koreańskiej polityki energetycznej jest dywersyfikacja źródeł pozyskiwania surowców energetycznych, zwiększenie własnego wydobycia poprzez nabywanie udziałów w kopalniach, polach gazo- i roponośnych w krajach surowcowych oraz rozwój sektora energii jądrowej i eksport reaktorów atomowych. W dokumentach strategicznych Rosja i Azja Centralna obok Afryki wymieniane są jako główne cele dyplomacji energetycznej. Nowym obszarem intensywnego poszukiwania możliwości zakupu złóż surowców stała się Ameryka Łacińska.

Bardzo ważnym elementem polityki energetycznej oraz modernizacyjnej RK jest rozwój sektora energii jądrowej oraz eksport elektrowni jądrowych. Energetyka atomowa jest ponadto uważana przez koreańskich decydentów za realistyczną odpowiedź na potrzebę przeciwdziałania zmianom klimatu poprzez redukcję emisji CO₂. Energia jądrowa zaspokaja ok 40% popytu na energię elektryczną kraju. Obecnie działa 20 reaktorów, kolejnych 6 jest w budowie, do 2021r. ma powstać łącznie 12 nowych reaktorów.

Pod koniec grudnia 2009r. Korei udało się uzyskać pierwszy kontrakt na budowę reaktorów jądrowych za granicą. Konsorcjum pod przewodnictwem Korea Electric Power Corporation (KEPCO przedsiębiorstwo państwowe, będące właścicielem oraz zajmujące się budową i obsługą reaktorów) wygrało przetarg na budowę 4 elektrowni jądrowych w Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Wartość zamówienia wynosi 20,4 mld USD, w 2017 pierwszy 1,4GW reaktor ma zostać oddany do użytku, trzy pozostałe mają być ukończone do 2020r.

2. Dwustronna współpraca gospodarcza

2.1 Stan prawno-traktatowy w dwustronnych stosunkach gospodarczych

• Umowa o popieraniu i wzajemnej ochronie inwestycji z listopada 1989 r.

• Konwencja w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu z czerwca 1991 r.
• Umowa o komunikacji lotniczej z października 1991 r.
• Umowa o wzajemnym uznawaniu praw jazdy z listopada 1998 r.
• Umowa o wzajemnej współpracy i pomocy celnej z czerwca 1999 r.
• Memorandum of Understanding w sprawie współpracy pomiędzy KIG a Stowarzyszeniem Importerów i Agentów Firm Zagranicznych w Korei AFTAK (obecna nazwa KOIMA) z września 1999 r.
• Ramowa Umowa o Handlu i Współpracy między UE i Rep. Korei z marca 2001 r.
• Umowa o współpracy gospodarczej z grudnia 2004 r.
• Umowa o współpracy w dziedzinie turystyki z grudnia 2004 r.

• Umowa o współpracy naukowo-technicznej z czerwca 1993 r.

• Memorandum of Understanding o współpracy między Polską Organizacją Turystyczną a Narodową Organizacją Turystyki Korei KNTO z października 2003 r.
• Memorandum of Understanding pomiędzy KIG a Koreańską Izbą Handlu i Przemysłu z września 2004 r.

• Memorandum of Understanding pomiędzy PKPP Lewiatan a Federacją Koreańskiego Przemysłu z grudnia 2004 r.
• Umowa KUKE S.A. z Korea Export Insurance Corporation (KEIC) o współpracy w zakresie wspierania i rozwoju handlu pomiędzy Rzeczpospolitą Polską a Republiką Korei z grudnia 2004 r.

• Memorandum of Understanding pomiędzy GIW RP a National Veterinary Research and Quarantine Service (Koreański nadzór weterynaryjny) z marca 2007 r. 
• Memorandum of Cooperation w dziedzinie pokojowego wykorzystania energii jądrowej z sierpnia 2010 r.

2.2. Obroty handlowe / wartości w mln euro/

Źródło: GUS

Stan i wartość wymiany handlowej między Polską a Republiką Korei jest pochodną struktury przemysłowej i struktury eksportu obu gospodarek. W obrębie polskiego przemysłu brak jest marek, które byłyby flagowymi i rozpoznawalnymi polskimi produktami w Korei, mającymi podobną pozycję jak marki koreańskie w Polsce (LG, Samsung, Hyundai, KIA).

W 2009 r. aktywnych było 599 polskich firm w eksporcie do Republiki Korei oraz 2959 polskich firm w imporcie z Rep. Korei do Polski. W pierwszej dziesiątce importerów większość stanowią przedsiębiorstwa z kapitałem koreańskim.

2.3. Najważniejsze sekcje towarowe w 2009 r.

w eksporcie:

• urządzenia mechaniczne i elektryczne; do rejestracji i odbioru dźwięku            (46,9%)
• pojazdy, statki powietrzne, jednostki pływające i współdział. urządzenia          (17,7%)
• wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych                                   (11,5%)
• wyroby z kamieni, gipsu, cementu, azbestu, miki itp.                            (5,6%)
• tworzywa sztuczne i wyroby z nich; kauczuk i wyroby z kauczuku       (5,3%)
• zwierzęta żywe; produkty pochodzenia zwierzęcego                            (4,2%)
• przyrządy, aparaty optyczne, kinematograf., pomiarowe, medyczne …           (3,8%)

w imporcie:

• urządzenia mechaniczne i elektryczne; do rejestracji i odbioru dźwięku (51,4%)
• przyrządy, aparaty optyczne, kinematograf., pomiarowe, medyczne …            (31,8%)
• wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych                                   (5,8%)
• pojazdy, statki powietrzne, jednostki pływające i współdział. urządzenia          (4,1%)
• tworzywa sztuczne i wyroby z nich; kauczuk i wyroby z kauczuku       (3,2%)

2.4. Możliwości współpracy, bariery

Uwarunkowania rynku koreańskiego i silne przywiązanie konsumentów do lokalnych marek powodują, iż w przypadku towarów konsumpcyjnych aktualne i potencjalne zainteresowanie koreańskiego biznesu współpracą z Polską obserwuje się głównie w obrębie sektorów, w których Republika Korei jest importerem netto lub oferta handlowa sektora jest względnie uniwersalna. Z kolei w przypadku towarów przemysłowych (np. maszyny i urządzenia, komponenty) głównym wyznacznikiem konkurencyjności będzie cena, ze względu na silnie rozwiniętą produkcję lokalną sektora maszyn i urządzeń oraz możliwości względnie taniego importu komponentów z Chin.

Grupy produktów, w których Polska może osiągnąć znaczący wzrost eksportu to:

• Przemysł spożywczy. Uwarunkowania naturalne sprawiają, iż około 70% (w ujęciu wartościowym) surowców i półproduktów do produkcji żywności pochodzi z importu. Polska odgrywa od 2004 r. znaczącą rolę jako dostawca mięsa wieprzowego. Od końca 2009 r. lokalny rynek otwarty jest również na mięso drobiowe. Wśród innych produktów kojarzonych z Polską, jako wiarygodnym dostawcą, są produkty przemysłu młynarskiego, tj. mąka pszenna i skrobia ziemniaczana, oraz przetwory mleczne do wykorzystania przemysłowego (kazeina i kazeiniany, proszki serwatkowe, laktoza).
• Jachty turystyczne. Korea Południowa nie należy do potentatów w produkcji jachtów, łodzi żaglowych i motorowych przeznaczonych do celów sportowo-rekreacyjnych. O szybko rosnącym zainteresowaniu Koreańczyków uprawianiem sportów wodnych może świadczyć zwiększająca się liczba zarejestrowanych łodzi motorowych, jachtów i innych jednostek pływających do celów sportowo wypoczynkowych.
• Przemysł kosmetyczny. Republika Korei należy do największych rynków kosmetycznych na świecie (w ujęciu wydatków per capita). Wartość rynku kosmetycznego szacowana jest w Korei na 4,5 miliarda USD. Uwzględniając możliwości produkcyjne Polski (czołowy producent i eksporter kosmetyków w Europie Środkowo – Wschodniej) istnieje duży potencjał współpracy w tym sektorze. Aktualnie sprzedaż do Korei prowadzi 6 polskich firm, tj. Ziaja, AA Oceanic, Dr Irena Eris, DAX Cosmetics, Eveline, Soraya. Polskie kosmetyki rozpoznawane są w Korei jako produkty wysokiej jakości przy zachowaniu umiarkowanej ceny w relacji do kosmetyków importowanych z innych krajów Europy (głównie Francji i Niemiec).

Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług, główne przeszkody i bariery administracyjne w eksporcie i współpracy gospodarczej

Do najważniejszych wydarzeń, które będą miały istotny wpływ na zmiany w dostępie dla polskich towarów w roku bieżącym i w kolejnych latach należy zaliczyć:

§         Otwarcie koreańskiego rynku dla polskich produktów z mięsa drobiowego (po ponad 4 latach od złożenia wniosku o dopuszczenie. Negocjacje zakończone w II połowie 2009 roku umożliwiają aktualnie 5 zaakceptowanym przez stronę koreańską podmiotom z Polski eksport mięsa drobiowego do Republiki Korei, pod warunkiem przedłożenia wyników dodatkowych badań, których wykonywanie nie jest obowiązkowe w Unii Europejskiej).

·        Podpisanie umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Republiką Korei (październik 2010 r.). Jej wejście w życie przewidziane jest na 1 lipca 2011 r. Ocenia się, że umowa przyczyni się do zwiększenia obrotów handlowych pomiędzy stronami o ponad 30 mld EUR rocznie. Umowa przewiduje m.in. stopniowe zniesienie praktycznie wszystkich barier taryfowych pomiędzy stronami, wielu barier pozataryfowych, a także wzajemne zwiększenie dostępu do rynków w zakresie inwestycji i świadczenia usług. Niezależnie od powyższych zmian, Republika Korei pozostaje nadal silnie chronionym rynkiem za pomocą instrumentów pozataryfowych oraz kontroli administracyjnej. Do sektorów gospodarki, w których bariery są najbardziej uciążliwe dla eksporterów należą przemysł rolno-spożywczy, przemysł farmaceutyczny i kosmetyczny.

Inne perspektywiczne obszary współpracy:

• energetyka jądrowa - przygotowywany przez Pełnomocnika Rządu ds. Polskiej Energetyki Jądrowej „Polski Program Energetyki Jądrowej” przewidywać będzie wybudowanie co najmniej dwóch elektrowni jądrowych i przynajmniej jedna z nich powinna zacząć działać do 2022 r.
• modernizacja sektora elektroenergetycznego w Polsce - budowa nowych mocy, ze względu na wzrost zapotrzebowania na energię oraz renowacja starzejących się mocy wytwórczych. W Polsce konieczny jest rozwój nowych technologii, polegających na czystym spalaniu lub zgazowaniu węgla. Ważne jest także wykorzystanie odnawialnych źródeł energii (szczególnie biomasy i energii wiatrowej). W ww. obszarach istnieje możliwość podjęcia rozmów z inwestorami koreańskimi na temat konkretnych inwestycji w Polsce.
• przemysł wojskowy - w związku przetargiem na zakup samolotu szkoleniowego dla polskich Sił Powietrznych. Zadanie to należy do wyłącznych kompetencji Ministerstwa Obrony Narodowej, jednak Ministerstwo Gospodarki jest odpowiedzialne za offset.

2.5. Inwestycje koreańskie w Polsce

Ze względu na odległość geograficzną, wysokie koszty pracy w Korei
i stosunkowo niską penetrację rynku koreańskiego, kraj ten nie był celem inwestycyjnym dla polskich przedsiębiorców. Łączna wartość kapitału zainwestowanego przez firmy pochodzenia polskiego wynosi 435.000 USD.

Polska pozostaje liderem w przyciąganiu inwestycji koreańskich do Europy Środkowo – Wschodniej. Według statystyk Export-Import Bank of Korea zaangażowanie inwestycyjne firm południowokoreańskich w krajach Europy Środkowo-Wschodniej przedstawia się następująco:

Inwestycje koreańskie w krajach Europy Środkowo – Wschodniej (dane Korea EXIM)

Na pozycji lidera wśród inwestorów koreańskich nadal znajduje się grupa LG, posiadająca zakłady LG Electronics w Mławie oraz park przemysłowy skupiony wokół LG Philips w Kobierzycach pod Wrocławiem. Spośród 4 największych koreańskich konglomeratów (tzw. Chaeboli), trzy z nich znacząco akcentują swoją obecność w Polsce. Oprócz grupy LG (4-ty co do wielkości konglomerat przemysłowy w Korei) są to Samsung (jako Samsung Electronics - działalność B+R w Warszawie) oraz SK (fabryka we Włocławku oraz Dzierżoniowie). W marcu 2010 r. Samsung Electronics sfinalizował zakup części aktywów producenta sprzętu gospodarstwa domowego Amica, dzięki czemu zainicjował działalność produkcyjną w Polsce.

2.6. Ostatnie ważne wydarzenia w dwustronnych stosunkach gospodarczych

• w czerwcu 2009 r. odbyły się polsko-koreańskie konsultacje gospodarcze.  Konsultacje odbywają się na podstawie dwustronnej umowy o współpracy gospodarczej z 2004 r. Kolejne planowane są na II połowę 2010 r.
• w lipcu 2009 r. miała miejsce wizyta w Polsce Prezydenta Rep. Korei Pana Lee Myung Baka, któremu towarzyszyli członkowie rządu. W trakcie wizyty doszło do spotkań Wicepremiera W. Pawlaka z Ministrem Handlu oraz z Ministrem Gospodarki Opartej na Wiedzy.

• w sierpniu 2010 r. w Warszawie Podsekretarz Stanu H. Trojanowska oraz Ambasador Republiki Korei Joon Jae LEE podpisali Memorandum of Cooperation w dziedzinie pokojowego wykorzystania energii jądrowej.
• w październiku 2010 r. z wizytą do Rep. Korei udał się Podsekretarz Stanu R. Baniak wraz z misją inwestycyjną.

3. PROBLEMATYKA UNII EUROPEJSKIEJ

Unia Europejska jest drugim partnerem handlowym RK. W wyniku światowego kryzysu gospodarczego obroty handlowe między UE i Koreą obniżyły się w 2009r. o około 20% (podobny procentowy spadek importu jak i eksportu.). Kraje UE notują wysoki deficyt w obrotach z RK (eksport koreański do UE jest o około 44% wyższy od importu i wynosił w 2009r. około 46,3 mld USD). UE jest ponadto największym inwestorem zagranicznym w RK, europejskie FDI w 2009 r. w Korei wyniosły 5,3 mld USD, około 1mld USD mniej niż przed rokiem. Koreańskie inwestycje bezpośrednie w Europie wyniosły 2,4mld USD co stanowi około 50% spadek w porównaniu z rokiem poprzednim. Do największych europejskich partnerów handlowych Korei należą Niemcy, W.B. Francja, Włochy, Holandia. Polska jest dla Korei 4 rynkiem eksportowym w Europie.

Ważnym wydarzeniem  w stosunkach UE RK było podpisanie w październiku 2010 r. Umowy o Wolnym Handlu (FTA). Jej wejście w życie przewidziane jest na 1 lipca 2011 r.

Kluczowe elementy FTA pomiędzy Unią Europejską a Republiką Korei:

• wyeliminowanie koreańskich taryf importowych na artykuły rolno-spożywcze i wyroby przemysłowe pochodzące z UE. (docelowo 1,6 mld EUR rocznie)
• wyeliminowanie unijnych taryf importowych na artykuły rolno-spożywcze i wyroby przemysłowe pochodzące z Republiki Korei (1,1 mln EUR rocznie).
• ograniczenie lub eliminacja barier pozataryfowych we wszystkich sektorach. Obie strony FTA zobowiązują się do wzajemnego uznawania części standardów i certyfikatów jakościowych na towary będące przedmiotem wymiany.
• realizacja postanowień umowy ma przyczynić się do znaczącej liberalizacji wymiany w zakresie usług, w tym w szczególności w zakresie telekomunikacji, ochrony środowiska, transportu, finansów i usług prawniczych.
• FTA pozwoli na zwiększenie przejrzystości i przewidywalności w zakresie wzajemnych relacji gospodarczych, w tym m.in. w kwestii ochrony własności intelektualnej (umowa ma zagwarantować wysoki poziom ochrony marek produktów regionalnych obu stron), zamówień publicznych i reguł konkurencji.
• postanowienia FTA zakładają stworzenie efektywnego systemu rozstrzygania sporów pomiędzy kontrahentami obu stron, który zagwarantuje rozstrzygnięcie sporu w ciągu 160 dni, czyli krócej niż w WTO.
• FTA, poprzez zawartą w niej klauzulę bezpieczeństwa (general safeguard clause), pozwoli na czasowe przywrócenie we wzajemnym handlu w ramach konkretnej grupy towarowej ograniczeń na zasadzie tzw. klauzuli najwyższego uprzywilejowania (Most Favoured Nation), jednak tylko w przypadku nagłego wzrostu importu w tej grupie i nie dłużej niż na 4 lata.
• ogólne reguły pochodzenia towarów (rules of origin) zawarte w FTA zostały uproszczone w stosunku do stanu sprzed umowy. W przypadku głównych grup towarowych w handlu pomiędzy UE a Koreą, a mianowicie maszyn, urządzeń i sprzętu elektronicznego, aby towar został uznany za pochodzący z danego obszaru wartość komponentów zagranicznych użyta do jego produkcji powinna mieścić się w zależności od konkretnego wyrobu w granicach 45% lub 50% jego łącznej wartości.
• w handlu wzajemnym pomiędzy stronami umowy FTA pozwala na stosowanie tzw. procedury DDB (duty drawback). Sprowadza się to do tego, że cła na komponenty użyte do produkcji danego produktu finalnego podlegają zwrotowi w momencie jego eksportu. W obronie zasad uczciwej konkurencji w przypadku istotnej zmiany dotychczasowego kształtu udziału komponentów z importu w produkcji na eksport, po 5 latach od wejścia w życie umowy FTA przewiduje uruchomienie klauzuli nakładającej ograniczenie do zwrotu ceł nie wyższych niż 5%.

4. POLSKIE PLACÓWKI EKONOMICZNO-HANDLOWE

Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Seulu
4F, Dongkyung Bldg.,604, Hannam-dong, Yongsam-gu
Seul 140-210, Republika Korei
Tel.: (+822) 378-52-471
Faks: (+822) 797-08-53
E-mail: seoul@trade.gov.pl
www.seul.trade.gov.pl

Wydział Ekonomiczny Ambasady RP w Seulu

70 Sagan-dong, Jongro-gu, Seul, Republika Korei

Tel.: (+822) 723 96 81

Faks: (+822) 723 96 80

E-mail:secretariat@seul.polemb.net

www.seul.polemb.net