Kazachstan

REPUBLIKA KAZACHSTANU

Informacja o współpracy gospodarczej Polska - Kazachstan

 

1. Informacje ogólne, sytuacja gospodarcza

 

Powierzchnia:        2.724,9 tys. km ²

Ludność:               16,5 mln

Stolica:                  Astana

Waluta:                  tenge (KZT); oficjalny kurs NBK (31 maja 2011 r.) 1 USD = 145,34 KZT

 

Prezydent Republiki Kazachstanu – Nursułtan Nazarbajew

Premier Republiki Kazachstanu – Karim Masimow

Wicepremier, Minister Przemysłu i Nowych Technologii – Aset Isekieszew

Minister Rozwoju Gospodarczego i Handlu – Kajrat Kielimbietow

Minister Ropy i Gazu – Sauat Mynbajew

Minister ds. Integracji Gospodarczej – Żanar Ajtżanowa

Minister Finansów – Bołat Żamiszew

Minister Rolnictwa – Asyłżan Mamytbiekow

 

Ważniejsze porozumienia integracyjne i preferencyjne zawarte przez Kazachstan:

  • WNP - Wspólnota Niepodległych Państw,
  • Unia Celna (Białoruś, Kazachstan,  Rosja) od 1 stycznia 2010 r.,
  • Euroazjatycka Wspólnota Gospodarcza (Białoruś, Kazachstan, Kirgizja, Rosja, Tadżykistan),
  • Środkowoazjatycka Wspólnota Gospodarcza (Kirgizja, Kazachstan, Tadżykistan, Uzbekistan),
  • Szanghajska Organizacja Współpracy (Chiny, Kazachstan, Kirgizja, Rosja, Tadżykistan, Uzbekistan),
  • JPG – Jednolita Przestrzeń Gospodarcza (Białoruś, Kazachstan, Rosja) – od 1 stycznia 2012 r.,
  • umowy o wolnym handlu z niektórymi krajami WNP (Gruzja, Białoruś, Azerbejdżan, Uzbekistan, Tadżykistan, Kirgizja, Rosja).

 

Członkostwo w ważniejszych organizacjach międzynarodowych:

  • ONZ,
  • MFW – Międzynarodowy Fundusz Walutowy,
  • Bank Światowy.

 

Kazachstan prowadzi negocjacje w sprawie akcesji do Światowej Organizacji Handlu (WTO).

Kazachstan zajmuje 59 miejsce (na 183 kraje) na liście opublikowanej przez Bank Światowy (źrodło: Doing Business 2011) pod względem warunków prowadzenia działalności gospodarczej i jest wymieniany wśród państw o wysokiej atrakcyjności  inwestycyjnej. W opinii BŚ, dobrze wypada we wszystkich analizowanych wskaźnikach: dostępność siły roboczej, łatwość zakładania firm, ochrona praw inwestorów, opodatkowanie przedsiębiorców, handel międzynarodowy czy bezpieczeństwo zawieranych kontraktów.

Należy zwrócić uwagę, iż problemy na międzynarodowych rynkach finansowych mają wpływ na gospodarkę Kazachstanu. Występuje silna presja inflacyjna.  Czynniki te wpływają na średniookresowe prognozy wzrostu gospodarczego tego kraju

 

Prognozy rozwoju gospodarczego Kazachstanu w najbliższych latach przewidują systematyczny wzrost, co podkreśla się zwłaszcza w podejmowanych działaniach zmierzających do wejścia tego kraju do grupy 50 najbardziej konkurencyjnych gospodarek świata. W projekcie budżetu na lata 2009-2013 założono pierwotnie  wzrost  5-7% (po korekcie budżetu zaplanowano: 2,7- 4,1%). Realnie w 2009 r. wzrost wyniósł 1,1%, a w okresie 2010 r. 7% (vide tabela poniżej).

 

Władze Kazachstanu, dostrzegając zagrożenia wynikające ze znacznego stopnia uzależnienia gospodarki od eksportu nieprzetworzonych surowców mineralnych, zakładają - w ramach przyjętej polityki gospodarczej - strukturalną przebudowę gospodarki Kazachstanu i rozwój krajowego przemysłu. W szczególności, w ramach realizowanej obecnie Strategii rozwoju przemysłowo-innowacyjnego Kazachstanu na lata 2003-2015, istotną wagę przywiązuje się do rozwoju siedmiu obszarów gospodarki (tzw. klastrów), do których zaliczono przemysł metalurgiczny, transport i logistykę, przemysł tekstylny, budownictwo i produkcję materiałów budowlanych, przemysł rolno-spożywczy, turystykę oraz przemysł maszynowy sektora wydobywczego.

 

Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne gospodarki Kazachstanu

 

 

Wyszczególnienie

2008

2009

2010

I-III 2011

PKB (w mld USD)

133,44

134,91

148,02a

 

33,8a

PKB (dynamika w %)

102,1

101,1

107,0a

106,6a

Deficyt budżetowy (% PKB)

2,1

3,5

4,1bh

b/d

Dług publiczny (% PKB)

11,0

14,1

21,4bh

b/d

Inflacja (w %) średnioroczna

9,5

6,2

7,8 ah

8,4f

Bezrobocie (w %)

6,7

6,6

5,5a

5,5f

Eksport (w mld USD)

71,2

43,2

59,2a

18,3a

Import (w mld USD)

37,9

28,4

30,0a

6,7a

Średni kurs KZT/USD

120,3

147,5

147,35d

145,45g

Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (w mld USD)

19,8

19,7c

17,3c

b/d

Inwestycje bezpośrednie kazachstańskie za granicą (w mld USD)

4,24

6,8

10,5 e

b/d

Źródło: Agencja Statystyczna Republiki Kazachstanu, Komitet Kontroli Celnej Ministerstwa Finansów RK, Ministerstwo Finansów RK, Narodowy Bank Republiki Kazachstanu

            a wg danych Agencji Statystycznej Republiki Kazachstanu

            b wg danych Ministerstwa Finansów RK.

            c wg danych Invest in Kazakhstan

            d wg danych Narodowego Banku Republiki Kazachstanu

            e wg  danych Komitetu Kontroli Celnej Ministerstwa Finansów RK, stan na wrzesień 2010 r.

            f wg danych Agencji Statystycznej RK, za styczeń-kwiecień 2011 r.

            g wg danych Narodowego Banku RK, średni kurs za kwiecień 2011 r.

            h dane za styczeń-listopad 2010 r.

 

2. Ramy prawno-traktatowe współpracy gospodarczej

 

Do najważniejszych umów regulujących polsko-kazachstańską współpracę gospodarczą zaliczyć należy:

  • Porozumienie o partnerstwie i współpracy ustanawiające partnerstwo pomiędzy Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Kazachstanu, z drugiej strony, podpisana w Brukseli, w dniu 23 stycznia 1995 r. (Dz. U. L. 196 z 28.07.1999),
  • Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Kazachstanu
    o współpracy gospodarczej, podpisana w Astanie, w dniu 6 lipca 2005 r. (M.P. z 2006 r., Nr 13, poz. 171),
  • Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Kazachstanu
    o popieraniu i wzajemnej ochronie inwestycji, podpisana w Ałmaty, w dniu 21 września 1994 r. (Dz. U. z 1995 r. Nr 121, poz. 584),
  • Konwencja między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Kazachstanu w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, podpisana w Ałmaty, dnia 21 września 1994 r. (Dz. U. z 1995 r. Nr 121, poz. 586).

Ze względu na znaczenie rynku kazachstańskiego i potrzebę wspierania interesów polskich przedsiębiorców w Kazachstanie, na podstawie umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Kazachstanu o współpracy gospodarczej, powołana została Polsko-Kazachstańska Komisja Międzyrządowa ds. Współpracy Gospodarczej. Komisja  zajmuje się m.in. oceną stanu współpracy w poszczególnych obszarach, proponowaniem nowych inicjatyw ukierunkowanych na rozwój dwustronnej współpracy, a także  proponowaniem sposobów rozwiązania kwestii problemowych w stosunkach dwustronnych.

 

3. Wymiana handlowa z Polską

                       

                                                                                 

 

2007

2008

2009

2010

mln USD

dynamika

2005=100

mln USD

dynamika

2007=100

mln USD

dynamika

2008=100

mln USD

dynamika

2009=100

Obroty

884,4

135,7

950,6

107,5

748,5

79,0

837,8

112

Eksport

472,6

136,1

438,9

92,9

446,5

102,0

412,3

92

Import

411,8

135,2

511,6

124,2

302,0

59,0

425,5

141

Saldo

61,9

-

-72,7

-

144,5

-

-13,3

-

Źródło: polska statystyka GUS

 

Występują znaczące różnice w statystyce dostaw z Kazachstanu do Polski – wg danych kazachstańskich eksport Kazachstanu do Polski w okresie 2010 r. wynosił 1.215,5 mln USD - w dostawach z RK do RP zdecydowanie przeważają paliwa mineralne, ropa naftowa i produkty naftowe, masy bitumiczne – 96,5%. Wg danych kazachstańskich, polski eksport do Kazachstanu w 2010 r. wyniósł 376,6 mln USD. Łączne obroty handlowe RK – RP w 2010 r. osiągnęły poziom 1.592,1 mln USD.

W 2011 r. obserwujemy wzrost polsko – kazachstańskiej wymiany handlowej – w okresie styczeń – maj 2011 r. polski eksport do Kazachstanu wyniósł 203,8 mln USD (wzrost o 54%), import z Kazachstanu – 220,8  mln USD (wzrost o 20%), a łączne obroty 424,6 mln USD (wzrost o 34,3%).

 

Na przestrzeni ostatnich lat współpraca między Polską a Kazachstanem rozwija się aktywnie w wielu dziedzinach gospodarki. Podstawowe kierunki jej rozwoju wyznaczane są podczas posiedzeń Polsko-Kazachstańskiej Komisji Międzyrządowej ds. Współpracy Gospodarczej.

W dniu 20 czerwca 2011 r. odbyło się w Warszawie III posiedzenie Polsko – Kazachstańskiej Komisji Międzyrządowej ds. Współpracy Gospodarczej (współprzewodniczący – Waldemar Pawlak, Wicepremier, Minister Gospodarki, Rapil Żoszybajew, Odpowiedzialny Sekretarz, Wiceminister Spraw Zagranicznych). Dialog w ramach Komisji Międzyrządowej ukierunkowany był przede wszystkim na potrzeby współpracy gospodarczej przedsiębiorców.

Omówione zostały perspektywiczne kierunki aktywności gospodarczej polskich przedsiębiorców na rynku kazachstańskim. Wśród takich perspektywicznych sektorów wymienione zostały m.in. możliwości rozszerzenia współpracy polskich firm w sferze energetycznej, przemyśle farmaceutycznym, sektorze maszyn górniczych, budowlano – drogowych i rolniczych, a także budownictwo i dostawy polskich artykułów rolno – spożywczych. Znaczący potencjał współpracy dotyczy sektora ochrony środowiska.

Wskazano, że perspektywiczną dziedziną współdziałania jest także wymiana doświadczeń i najlepszych praktyk w wielu sektorach. W ramach realizacji ustaleń II posiedzenia Międzyrządowej Komisji podpisane zostało w lipcu 2010 r. Memorandum o wzajemnym zrozumieniu i współpracy między polskim i kazachstańskim centrami partnerstwa publiczno – prywatnego, co stwarza bazę dla wymiany doświadczeń i dobrych praktyk dotyczących współdziałania sektora państwowego i prywatnego w realizacji znaczących projektów w obu krajach. Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych podpisała w ramach III posiedzenia Komisji Memorandum o wzajemnym zrozumieniu z kazachstańską Krajową Agencją ds. Eksportu i Inwestycji „KAZNEX INVEST”. Przedmiotem współpracy będzie wymiana doświadczeń w zakresie wdrażania rozwiązań sprzyjających przyciąganiu inwestycji. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości prowadzi współpracę z Kazachstańskim Funduszem Rozwoju Przedsiębiorczości „DAMU” (podpisane Memorandum), która koncentruje się aktualnie w obszarze wsparcia działań na rzecz utworzenia w Kazachstanie funduszu poręczeniowego oraz centrum rozwoju przedsiębiorczości, co sprzyjać będzie aktywizacji biznesu, szczególnie współpracy małych i średnich przedsiębiorstw.

W ramach posiedzenia Komisji omówiono problemy w dostępie do rynku kazachstańskiego zgłaszane przez polskich przedsiębiorców. Wśród takich barier wymieniane są  nadal procedury wydawania zezwoleń na pracę polskich specjalistów w Kazachstanie, preferencje dla firm kazachstańskich w ramach zamówień publicznych, problemy z ochroną znaków towarowych, dokonywanie przez kazachstańskie urzędy celne zmian kodów celnych importowanych towarów, zwiększające wymiar opłat celnych, procedury wydawania wiz, znaczące różnice kazachstańskich i europejskich przepisów w odniesieniu do dokumentacji przetargowej. Problemy te będą przedmiotem monitoringu i działań na rzecz ich usuwania w polsko – kazachstańskich relacjach gospodarczych.

Podkreślono wagę rozwoju współpracy pomiędzy regionami oraz organizacjami biznesowymi obu krajów.

W trakcie posiedzenia Komisji omówiony został całokształt relacji, w tym tak ważne ich elementy jak współpraca w dziedzinie energetyki, transportu, rolnictwa, turystyki, ochrony zdrowia, współpraca w przemyśle obronnym i w sferze ochrony środowiska oraz innych sektorach.

W trakcie posiedzenia Komisji swoje propozycje i problemy miały możliwość zaprezentowania przedstawiciele polskich przedsiębiorstw i organizacji. Przekazany został także stronie kazachstańskiej wykaz propozycji współpracy polskich firm na rynku kazachstańskim, zidentyfikowanych podczas prac przygotowawczych.

 

W dniu 21 czerwca 2011 r. odbyło się w Banku Gospodarstwa Krajowego Forum Biznesu Polska – Kazachstan, które potwierdziło zainteresowanie polskiego biznesu współpracą z Kazachstanem – w przedsięwzięciu tym wzięło udział ok. 140 polskich przedsiębiorstw.

W sesji plenarnej strona kazachstańska zaprezentowała m.in. zasady dostępu do rynku kazachstańskiego w ramach Unii Celnej Kazachstanu, Rosji i Białorusi. W drugiej części Forum odbyły się bezpośrednie rozmowy polskich i kazachstańskich przedsiębiorców (B2B).

 

Tendencje handlu Polska - Kazachstan w 2010 i 2011 roku

Eksport z Polski do Kazachstanu

Największą pozycję w Polskim eksporcie do Kazachstanu w 2010 r. zajmowały wyroby chemiczne, których udział wyniósł 33,6% (ok. 140 mln USD). Wśród tych towarów największe znaczenie w 2010 r. miał eksport olejków eterycznych, rezinoidów, preparatów perfumeryjnych, kosmetycznych i toaletowych (dział 33), produktów farmaceutycznych (dział 30) oraz tworzyw i wyrobów z tworzyw sztucznych (dział 39), których udziały w łącznym eksporcie na ten rynek wyniosły odpowiednio 12,2%, 7,6% oraz 6,2%.

W okresie 5 miesięcy 2011 r. eksport wyrobów chemicznych wzrósł o 17% (udział tej sekcji w polskim eksporcie obniżył się do 28,1%). W sekcji tej występują zróżnicowane tendencje – nastąpił wzrost dostaw farmaceutyków  o 30% oraz chemii budowlanej (w tym dynamiczny wzrost eksportu kitów i mas uszczelniających). Jednocześnie mamy do czynienia ze stagnacją dostaw kosmetyków (eksport na poziomie 2010 r.), przy czym w szeregu pozycjach towarowych wystąpił spadek eksportu.

Dostawy tworzyw i wyrobów z tworzyw sztucznych wzrosły w okresie 5 miesięcy 2011 roku o 5%.

 

Na drugim miejscu w 2010 r. w eksporcie do Kazachstanu uplasowały się wyroby elektromaszynowe z udziałem 27,8% (ok. 115 mln USD). W tej grupie największą część zajmowały towary działu 84 (reaktory jądrowe, kotły, maszyny i urządzenia mechaniczne), działu 85 (maszyny i urządzenia elektryczne) oraz działu 87 (pojazdy nieszynowe oraz ich części i akcesoria), które stanowiły odpowiednio 10,2%, 7,6% oraz 7,1% całego polskiego eksportu na ten rynek.

W okresie 5 miesięcy 2011 r. polski eksport wyrobów elektromaszynowych wzrósł 2,7 razy, a udział grupy zwiększył się do 32%, wychodząc na pierwsze miejsce w polskim eksporcie.

Największą dynamiką dostaw charakteryzowały się dostawy pojazdów nieszynowych oraz ich części i akcesoriów, których udział w eksporcie wyniósł16,8%. W grupie wyrobów elektromaszynowych ważną sekcją polskiego eksportu są także urządzenia mechaniczne i elektryczne, w tym do rejestracji i odbioru obrazu, dźwięku - wzrost eksportu o 25%. W tej sekcji wzrosły dostawy m.in. maszyn budowlano – drogowych (w tym ładowarek), aparatury TV. Spadły natomiast dostawy maszyn dla branży piekarniczej.

 

W 2010 r. trzecie miejsce w eksporcie na rynek kazachstański zajęły wyroby drzewno-papiernicze, z udziałem 11,9% (ok. 50 mln USD). Najważniejszą pozycją eksportową w tej grupie są papier, tektura, wyroby z masy papierniczej (dział 48) zajmujące w 2010 r. 9,3% eksportu.

W okresie 5 miesięcy 2011 r. polskie dostawy wyrobów drzewno – papierniczych wzrosły o 31,3%, a ich udział w polskim eksporcie wyniósł 11,7%. W sekcji tej zwraca uwagę m.in. znaczący wzrost eksportu opakowań z papieru i tektury.

 

Czwarte miejsce w polskim eksporcie do Kazachstanu w 2010 r. zajmowały artykuły rolno–spożywcze, z udziałem 11,8% (ok. 49 mln USD). Najważniejszymi pozycjami w tej grupie były mięso i podroby jadalne (dział 02) oraz owoce (dział 08), które stanowiły w 2010 r. odpowiednio 4,3% i 2,2%.

 

W okresie 5 miesięcy 2011 r. dostawy artykułów rolno – spożywczych zwiększyły się o 63%.  Tym samym eksport rolno – spożywczy awansował na trzecie miejsce w polskim eksporcie (z 13,2% udziałem). Największą pozycję w tej grupie zajmuje produkcja pochodzenia zwierzęcego: ponad 3 – krotny wzrost eksportu). Pozytywne tendencje dotyczą dostaw mięsa wołowego i wieprzowego, a także mleka i śmietany. Zwiększyły się również, jednakże w mniejszej skali, dostawy owoców – w okresie 5 miesięcy 2011 r. o 18%.

 

Ważne miejsce w polskim eksporcie do Kazachstanu zajmują także:

 

metale i wyroby z metali nieszlachetnych: w 2010 r. wartość dostaw wynosiła ok. 30 mln USD – nastąpił spadek eksportu o ponad 50% (głównie w rezultacie spadku dostaw wyrobów z żeliwa i stali) i w konsekwencji udział tej sekcji w polskim eksporcie zmniejszył się z 14,9% w 2009 r. do 7,2% w 2010 r.

W okresie 5 miesięcy 2011 r. dostawy metali i wyrobów z metali nieszlachetnych zmniejszyły się o 5%, głównie w rezultacie zmniejszenia eksportu elementów rusztowań i szalowań;

 

wyroby różne: w 2010 r. wartość dostaw wyniosła ok. 16,5 mln USD (wzrost o 6,5%), 4% udział w polskim eksporcie.

W okresie 5 miesięcy 2011 r. nastąpił ponad 2,5 – krotny wzrost eksportu wyrobów różnych do Kazachstanu (4,8% udział w polskich dostawach). W danej sekcji odnotowano pozytywne tendencje w zakresie dostaw mebli, w tym drewnianych, a także dynamiczny wzrost dostaw budynków prefabrykowanych.

 

Import do Polski z Kazachstanu

Import z Kazachstanu zdominowany jest przez produkty mineralne, których udział w 2010 roku wyniósł 80,5% (ponad 342 mln USD). Wśród tych towarów największe znaczenie ma import paliw mineralnych, olejów mineralnych i produktów ich destylacji – 80,4% (ok. 342 mln USD).

W okresie 5 miesięcy 2011 r. import produktów mineralnych zwiększył się o 19% i stanowił 80% przywozu. Największymi pozycjami importu w tej sekcji są w 2011 roku: propany, butany i węgiel bitumiczny.

 

Drugą pozycję w imporcie stanowią wyroby chemiczne – w 2010 r. 9,1% (ok. 39 mln USD), a wśród nich chemikalia organiczne, organiczne lub nieorganiczne związki metali szlachetnych (dział 28) – 8,9%.

W okresie 5 miesięcy 2011 r. import wyrobów chemicznych zwiększył się o 42%, co wpłynęło na wzrost udziału w imporcie do 10%. W danej sekcji największą pozycję stanowi fosfor.

 

Znaczące dostawy z Kazachstanu w okresie 5 miesięcy 2011 r. dotyczyły także cynku oraz filetów mrożonych.

 

4. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa

 

Polskie inwestycje bezpośrednie w Kazachstanie stanowią niewielki odsetek ogółu bezpośrednich inwestycji zagranicznych lokowanych w tym kraju. Sytuację tę mogą jednak poprawić realizowane i planowane inwestycje polskich firm, m.in.  w kazachstański sektor naftowo-gazowy.

 

Według statystyki kazachstańskiej, polskie inwestycje w Kazachstanie wynosiły wg stanu na dzień 30 września 2010 r. 119 mln USD, w tym inwestycje bezpośrednie 52,3 mln USD (44%).

 

W Kazachstanie działa ok. 100 podmiotów gospodarczych z udziałem kapitału polskiego       o różnej formie własności, podczas gdy w 2004 r. takich podmiotów zarejestrowanych było 73, a w 2002 r. zaledwie 42.

 

Najważniejszym obszarem działalności polskich firm w Kazachstanie jest branża naftowo-gazowa, w tym poszukiwanie i zagospodarowanie złóż ropy naftowej oraz gazu ziemnego. Polskie firmy obecne są także w szeregu innych sektorach, jak np. przemysł maszynowy i urządzeń transportowych, produkcja rur z tworzyw sztucznych, usługi budowlane, a także przemysł wyrobów chemii użytkowej.

 

Z kolei, wg danych Kazachstanu, inwestycje kazachstańskie w Polsce wg stanu na dzień 30 września 2010 r. wynosiły 76 mln USD, w tym inwestycje bezpośrednie 28,7 mln USD (38%).

 

5. Dostęp do rynku kazachstańskiego

 

Prowadzona w ostatnich latach przez Kazachstan polityka handlowa i inwestycyjna nie stwarzała szczególnych ograniczeń w dostępie do rynku kazachstańskiego dla podmiotów zagranicznych.

 

W ramach procesu akcesji tego kraju do WTO władze Kazachstanu dostosowują wewnętrzne przepisy prawne z zakresu polityki handlowej i walutowej do wymogów tej organizacji, co upraszcza dostęp do rynku kazachstańskiego. Niemniej jednak należy także odnotować fakt, iż w ostatnich latach władze tego kraju zwracają szczególną uwagę na rozwój własnej produkcji i zastępowanie nią towarów do tej pory importowanych.

 

W odniesieniu do polityki inwestycyjnej rząd kazachstański generalnie prowadzi politykę równego traktowania inwestorów krajowych i zagranicznych. Niemniej jednak w celu zachęcenia zagranicznych inwestorów do inwestowania w Kazachstanie w kraju tym ustanowiono możliwość oferowania zagranicznym inwestorom – w ramach specjalnych stref ekonomicznych – szczególnych ulg i preferencji.

 

Z odnotowywanych sygnałów przekazywanych przez polskich przedsiębiorców wynika, iż do najważniejszych utrudnień w rozwijaniu wzajemnych kontaktów gospodarczych zaliczyć należy obowiązujący w Kazachstanie system wizowy, przewidujący długotrwałe
i skomplikowane procedury uzyskiwania wiz wjazdowych oraz powodujący trudności
w otrzymywaniu i wprowadzaniu zmian w wizach. Występują również problemy z uzyskiwaniem pozwoleń na pracę oraz z systemem licencjonowania, a także przypadki zmiany przez urzędy celne kodów celnych oraz wartości celnej wwożonych z zagranicy towarów. Sygnalizowane są ponadto problemy z egzekwowaniem praw ochrony znaków towarowych oraz preferowaniem przedsiębiorstw krajowych w zakresie dostępu do zamówień publicznych.

 

W ocenie polskich przedsiębiorców istotnym utrudnieniem w nawiązywaniu i kontynuacji kontaktów gospodarczych z partnerami z Kazachstanu jest brak bezpośrednich połączeń lotniczych między Polską a Astaną i Ałmaty.

 

W 2010 r. weszła w życie wspólna importowa taryfa celna Unii Celnej Rosji, Białorusi i Kazachstanu (UC), zmieniająca warunki dostępu towarów do tych rynków, w tym do rynku kazachstańskiego. Oceny wskazują, że docelowo:

  • na dotychczasowym poziomie pozostanie ok. 45% pozycji taryfowych Kazachstanu,
  • podwyższone zostaną stawki na ok. 45% linii taryfowych,
  • obniżone zostaną stawki celne na ok. 10% pozycji taryfowych.

 

Kazachstan wynegocjował okresy przejściowe w dochodzeniu do stawek wspólnej taryfy celnej UC na 409 pozycji taryfowych (z których aktualnie 321 zostało już podwyższonych do poziomu wspólnej taryfy UC, a w odniesieniu do pozostałych 88 pozycji taryfowych wdrażany jest mechanizm certyfikacji i rejestracji, aby przeciwdziałać ich reeksportowi do FR i RB). Okresy przejściowe objęły ważne dla gospodarki Kazachstanu obszary, zabezpieczane w znacznej mierze przez import – m.in. jabłka, farmaceutyki, niektóre wyroby z grupy tworzyw sztucznych i wyrobów z nich (w tym poliuretany), ścier drzewny, celulozę, papier i tekturę, wyroby aluminiowe (w tym folię aluminiową i rury aluminiowe), narzędzia ręczne z silnikiem, maszyny i aparaty do produkcji układów elektronicznych, aparaturę do zabezpieczania obwodów elektrycznych, wagony osobowe, towarowe i transportowe, artykuły optyczne, aparaty fotograficzne, przyrządy i urządzenia pomiarowe, przyrządy i urządzenia medyczne, budynki prefabrykowane.

 

Analiza największych pozycji polskiego eksportu do Kazachstanu, wskazuje, że zmiany kazachstańskiej taryfy celnej wpłyną negatywnie na warunki dla polskiego eksportu do tego kraju. Dotyczy to m.in. takich pozycji polskiego eksportu na rynek kazachstański jak: jednostki pływające, farmaceutyki (od 2015 r., gdyż do tego czasu obowiązywać będą stawki przejściowe), pieluszki, kosmetyki i mydło, samochody (szczególnie używane), poliuretany (od 2014 r.), jabłka, kable elektryczne, meble drewniane i szereg innych.

 

Niekorzystne zmiany w taryfie celnej Kazachstanu będą dotyczyć m.in.:

  • jednostek pływających, pełnomorskich (wzrost stawki od 2010 r. z 5% do 10%),
  • farmaceutyków  - w latach 2010 – 2013 obowiazuje przejściowo 0% stawka, w 2014 roku stawka 0 – 5%, a od 2015 r. 10% - 15% stawka UC (do 2010 taryfa Kazachstanu zakładała 0% stawkę)[1],
  • pieluszek (wzrost stawki od 2010 r. z 0% do 5%),
  • wód toaletowych (wzrost stawki od 2010 r. z 10% do 15%),
  • samochodów, m.in. o pojemności silnika 1500 – 3000, używanych (wzrost stawki od 2010 r. z 10%, ale nie mniej niż 0,1 EUR/cm3 do 2,9 EUR/cm3 dla samochodów powyżej 5 lat oraz do 35%, ale nie mniej niż 1,5 EUR/cm3 dla samochodów do 5 lat),
  • poliuretanów w formach podstawowych - w latach 2010 – 2013 będzie obowiązywać przejściowo 0% stawka, a od 2014 r. 10% stawka UC (do 2010 r. taryfa Kazachstanu zakładała 0% stawkę);
  • jabłek (od 1 lipca 2011 r. obowiązuje stawka UC, tj. 0,2 EUR/kg w okresie 1 sierpnia – 31 grudnia oraz 0,1 EUR/kg w okresie 1 stycznia – 31 lipca);
  • kabli elektrycznych izolowanych (wzrost stawki od 2010 r. z 0% do 15 – 20%);
  • mydła itp. produktów i preparatów do stosowania toaletowego (wzrost stawki od 2010 r. z 0% do 15%, ale nie mniej niż 0,135 EUR/kg);
  • dezodorantów osobistych (wzrost stawki od 2010 r. z 0% do 15%);
  • mebli drewnianych do pokojów stołowych i salonów, a także do sypialni (wzrost stawki od 2010 r. z 15% do 0,75 EUR/kg dla mebli w cenie kontraktowej do 1,8 EUR/kg; w odniesieniu do mebli droższych utrzymana została 15% stawka);
  • preparatów do golenia, przed/po goleniu (wzrost stawki od 2010 r. z 0% do 15%).

 

Z kolei w rezultacie wprowadzenia wspólnej taryfy celnej UC, nastąpi poprawa w dostępie do rynku kazachstańskiego dla maszyn górniczych (m.in. dla obudów górniczych stawka od  2010 r. uległa obniżeniu z 5% do 0%).

 

Ponadto, w Kazachstanie obowiązują kontyngenty taryfowe (z niższą stawką) na import mięsa, które na 2011 r. wynoszą: 0,02 tys. ton mięsa wołowego świeżego lub schłodzonego, 10 tys. ton mięsa wołowego mrożonego, 7,4 tys. ton mięsa wieprzowego oraz 110 tys. ton mięsa drobiowego.

 

6. Wspieranie polskiego eksportu i działania promocyjne

Minister Gospodarki obejmuje częściowym dofinansowaniem niektóre przedsięwzięcia promocyjne o charakterze proeksportowym – bliższe informacje dostępne są w Portalu Promocji Eksportu  zakładka instrumenty wsparcia eksportu.

 

Pomocy finansowej w realizacji przedsięwzięć promocyjnych mogą udzielać również urzędy marszałkowskie w ramach Regionalnych Programów Operacyjnych 2007 – 2013. Szczegółowe informacje na stronie: www.mrr.gov.pl i na stronach urzędów marszałkowskich poszczególnych województw.

7. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe

 

Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP

Kierownik WPHI, I Sekretarz Andrzej Stefański

050059 Ałmaty, Republika Kazachstanu

ul. Zatajewicza 72        

tel.: (+7727) 264 79 11

fax:  (+7727) 263 44 27

e-mail: almaty@trade.gov.pl

www.almaty.trade.gov.pl

 

 

Wydział Ekonomiczny Ambasady RP

01000 ul. Sary Arka,15, Business Centrum  „ISKIER”        

Astana, Republika Kazachstanu
tel.: (+7717) 294 44 03
fax: (+7127) 294 44 01
e-mail: astana.amb.sekretariat@msz.gov.pl

www.astana.polemb.net   

 

 

 

 

DWD, sierpień 2011

 


[1] Farmaceutyki znajdują się w wykazie towarów podlegających ograniczeniom przy wwozie na terytorium UC (ich import podlega licencjonowaniu).