Współpraca gospodarcza: Węgry

REPUBLIKA WĘGIERSKA

Informacja o sytuacji gospodarczej  i stosunkach gospodarczych z Polską 

1. Sytuacja gospodarcza

Węgierska gospodarka została bardzo mocno doświadczona światowym kryzysem gospodarczym. Efektem była głęboka recesja w 2009 r. na poziomie 6,7%. Na wyniki węgierskiej gospodarki zasadniczy wpływ miało jej uzależnienie od eksportu i co za tym idzie, sytuacja gospodarcza u głównych odbiorców, jak również niska konsumpcja indywidualna. W dwóch kolejnych latach węgierski PKB rósł bardzo powoli – o 1,2% w roku 2010 i 1,7% w 2011 (dane wstępne), co oznacza, że jeszcze długo będą odrabiane straty z 2009r.. Przygotowywane przez rząd węgierski w latach 2010-2011 programy reform strukturalnych – Plan Szecheny’ego oraz Plan Kálmána Szélla nie przyniosły  oczekiwanych rezultatów. W ocenie przedstawicieli administracji węgierskiej dzięki obu planom gospodarczym wzrost gospodarczy w 2014 roku ukształtuje się na poziomie 4% -6%. Węgierskie budownictwo nadal nie potrafi wyjść z recesji, która trwa ponad 6 lat. Poziom produkcji znajduje się na poziomie 2004 r. W 2011 roku Węgry osiągnęły dodatnie saldo obrotów handlowych ze światem na poziomie prawie 7 mld  EUR, przy czym wartość eksportu wyniosła prawie 80 mld EUR (wzrost o 11,8%), a importu ok. 73 mld EUR, (wzrost o 10,8%). Główni partnerzy handlowi Węgier: w eksporcie- Niemcy, Włochy, Wlk. Brytania, Rumunia, Słowacja, Francja i Austria; w imporcie -  Niemcy, Rosja, Chiny, Austria, Niderlandy.

Węgry należą do najwolniej rozwijających się państw Europy Środkowej oraz mają najniższą prognozę wzrostu na lata przyszłe. Agencja ratingowa Moody’s obniżyła w  listopadzie 2011r. ocenę kredytową Węgier do poziomu „śmieciowego” /z Baa3 do Ba1/ z perspektywą negatywną, co oznacza możliwość dalszej jej redukcji. Także agencja ratingowa Standard&Poor’s w grudniu 2011r. obniżyła tę ocenę do poziomu „śmieciowego”/z BBB- do nieinwestycyjnego BB+/ z perspektywą negatywną.

Perspektywy gospodarcze na 2012 r. też nie są najlepsze. Najnowsze prognozy rządu węgierskiego i KE przewidują wzrost PKB jedynie o 0,5%, MFW o 0,3%. Wiele instytucji przewiduje dla Węgier ponowną recesję, choć nie tak głęboką, jak poprzednia. Pierwsze dostępne dane statystyczne (produkcja przemysłowa)  za 2012 r. potwierdzają tezę o ponownym hamowaniu gospodarki. 

Wg danych Eurostatu, skumulowana wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych na Węgrzech na koniec 2010 r. wyniosła 67.024 mln EUR, a  wartość rocznego napływu wynosiła 2.839 mln EUR. Główni inwestorzy to: Niemcy, Holandia i Austria. Skumulowana wartość zaangażowania kapitału węgierskiego za granicą wynosiła na koniec 2010 r. 14.681 mln EUR, zaś roczna wartość inwestycji węgierskich wyniosła 1.174 mln EUR.  

Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne

Dane:Centralny Urząd Statystyczny, Ministerstwo Finansów,  MFW, KE

2. Ramy prawno-traktatowe współpracy gospodarczej

Z dniem akcesji do Unii Europejskiej Polska przyjęła prawodawstwo Wspólnot Europejskich w myśl podpisanego w dniu 16 kwietnia 2003 r. Traktatu Akcesyjnego. Utrzymano w mocy te polsko-węgierskie umowy międzynarodowe, które nie są w kolizji z acquis communautaire, pozostałe zaś zostały wypowiedziane. Nadal obowiązuje Konwencja międzyrządowa o unikaniu podwójnego opodatkowania z 23 września 1992 r. (Dz.U. z 1995 r. nr 125, poz. 602) oraz Umowa międzypaństwowa w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji z 23 września 1992 r.

3. Obroty handlowe Polski z Republiką Węgierską

w mln EUR/

 Źródło: DAP MG, */szacunki MG

Problemy gospodarcze Węgier miały istotny wpływ na rozwój stosunków gospodarczych z tym krajem. Polsko-węgierskie obroty handlowe wzrosły w 2011 r. zaledwie o ok. 6% w stosunku do 2010 r. /w 2010 r. wzrost o 23% /. Węgry są 14 partnerem handlowym Polski /w 2010r.-13 miejsce/, biorąc pod uwagę obroty towarowe ogółem, zajmują 9 miejsce w polskim eksporcie, zaś 16 w imporcie. Wymiana handlowa z Węgrami wyniosła w 2011 roku ponad 6 mld EUR, w tym polski eksport ok. 3,5 mld EUR, zaś import  ponad 2,6 mld EUR.  Polska posiada dodatnie saldo handlowe w obrotach handlowych z Węgrami w wysokości ponad 0,8 mld EUR. Negatywną tendencją była znacznie wyższa  dynamika importu niż  polskiego eksportu. Polska jest 7 partnerem handlowym Węgier.

W ciągu ostatnich 2 lat struktura towarowa, zwłaszcza polskiego eksportu nie uległa znaczącym zmianom. Udział maszyn i urządzeń w eksporcie  pozostał nadal dominujący – ponad 38%, choć pozycja ta odnotowała spadek o 10% w stosunku do 2010r.. Drugie miejsce zajmują wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych- ok.12,5%. Wysoki jest udział produktów rolno-spożywczych – ok.9%.  W imporcie dominują także maszyny i urządzenia /ponad 1/3 dostaw/, znaczny także udział produktów chemicznych, tworzyw sztucznych, metali nieszlachetnych i pojazdów.

Główne towary w eksporcie to: aparatura odbiorcza dla telewizji oraz części- ponad 22%, drut miedziany- 3,6%, części i akcesoria samochodowe-3,5%, silniki spalinowe wysokoprężne- 3,3% oraz pojazdy samochodowe, druty izolowane i kable, a także tytoń, cygara i papierosy, meble i aparatura elektryczna.

W imporcie dominowały: leki- 6,9%, aparatura odbiorcza do telewizji, monitory – 4,5%, aparatura do telefonii i telegrafii -4,0% oraz pojazdy samochodowe, pompy, sprężarki, części i akcesoria samochodowe, części do silników, polimery etylenu, drut i kable, wyroby walcowane z żeliwa i stali. 

4. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa

Według raportu NBP na koniec 2010 roku  zobowiązania  z tytułu węgierskich inwestycji  bezpośrednich  w Polsce wyniosły 508,0 mln EUR /skumulowana wartość/. W 2010 roku Węgry ulokowały inwestycje o wartości 195,0 mln EUR, a więc 2 razy więcej w stosunku do 2009 roku. Główni węgierscy inwestorzy to: firma Richter Gedeon, która zakupiła Polfę Grodzisk, firma  DunaPak - producent opakowań, czy deweloper TriGranit, który zbudował centra handlowo-usługowo-biurowe w Katowicach i Krakowie.

Polskie bezpośrednie inwestycje na Węgrzech 2010 r. wyniosły 30 mln EUR. Skumulowana wartość polskich inwestycji na rynku węgierskim osiągnęła poziom 370 mln EUR. W dalszym ciągu najpoważniejszym inwestorem na Węgrzech jest firma z branży spożywczej - Maspex, która w latach 2004-2005 dokonała zakupu kilku marek węgierskich: Olympos (soki owocowe), Plussz (witaminy musujące) oraz Apenta (woda mineralna). W produkcję materiałów opatrunkowych zainwestowały także Toruńskie Zakłady Opatrunkowe. W ostatnim czasie polska firma TETA (sektor IT) zakupiła pakiet większościowy węgierskiej spółki VT-Soft. Polski Bank Komórek Macierzystych zakupił pakiet (96%) spółki Krio w Budapeszcie . Swój oddział utworzyła także krakowska firma Mercator Medical. Własną spółkę założyła firma Rafako, a także polskie sieci odzieżowe zwiększają sukcesywnie liczbę własnych placówek sklepowych. Jednak zainteresowanie inwestycjami na Węgrzech w ostatnich latach zmalało z uwagi na niezwykłe trudną sytuację gospodarczą.

5. Dostęp do rynku

W relacjach z Węgrami (wzajemnie) nie stosuje się ograniczeń na rynku pracy i delegowania pracowników.

6. Unia Europejska

Polska i Węgry wykazują zbieżne stanowiska w wielu najważniejszych kwestiach polityki europejskiej /budżet UE, Wieloletnie Ramy Finansowe UE, bezpieczeństwo energetyczne, rozszerzenie UE, Partnerstwo Wschodnie/.

7. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe w Budapeszcie

Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej

Városliget fasor 16.
1068 Budapest,

Tel. + 36 -1-251 - 4677  

Fax.:+ 36-1- 252-9289

E-mail:ambpl-weh@t-online.hu

Strona internetowa:http://budapeszt.trade.gov.pl

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej

Városliget fasor 16.
1068 Budapest,

 Tel: 0036-1- 413 -8200
 Fax: 0036-1-351- 1722
 E-mail: budapeszt.amb.sekretariat@msz.gov.pl 
 Strona internetowa : www.budapeszt.polemb.net

Warszawa, maj 2012