|
Ministerstwo Gospodarki > Współpraca z zagranicą > Współpraca gospodarc...
| Współpraca gospodarcza: LITWA |
|
LITWA
Informacja o stosunkach gospodarczych z Polską
1. Sytuacja gospodarcza
Republika Litewska jest republiką parlamentarną, w której głową państwa jest prezydent. Składa się z 10 okręgów. Łączna powierzchnia kraju wynosi 65,3 tys. km². Litwa liczy 3,7 mln mieszkańców, z których 80,6% to Litwini, 8,7% Rosjanie, 7,0%, Polacy, 1,6% Białorusini i 1,2% Ukraińcy. W roku 2004 Litwa przystąpiła wraz z 9 innymi krajami do Unii Europejskiej. Pozostaje poza strefą euro, przystąpienie Litwy do wspólnej waluty planowane jest w 2010 r. Od 2 lutego 2002 r. Bank Litwy związał litewskiego lita z euro stałym kursem 3,4528 LTL/EUR.
Od kilkunastu lat wzrost gospodarczy Litwy osiąga wartości rzędu 7-10%. Od 2000 roku PKB Litwy zwiększył się o ponad 70%. Wzrost odnotowały wszystkie działy gospodarki przy czym najszybciej rozwijał się sektor budowlany – nastąpił wzrost od 2000 r o prawie 150%, a najwolniej rolnictwo i rybołówstwo. W 2007 r. najszybciej rósł sektor budowlany (16,6%), oraz rolnictwo (wzrost o 13,2%) oraz handel, transport i komunikacja (11,3%). Produkcja przemysłowa wrosła w 2007 r. zaledwie o 4,5%. Pod koniec 2007 r. i na początku 2008 r. pojawiły się oznaki spowolnienia tempa wzrostu gospodarczego. Ujawniła się wysoka, znacznie przekraczając prognozy rządowe, inflacja, która w pierwszej połowie 2008 r. nadal rośnie, głównie w wyniku znaczących podwyżek kosztów ogrzewania, gazu i elektryczności dla gospodarstw domowych. Wzrost inflacji może zagrozić terminowi planowanego przystąpienia do wspólnej waluty. W latach 2006 i 2007 miał miejsce znaczący, wzrost płac, który w roku 2007 przekroczył 24%, w związku z czym prognozuje się dalszy wzrost poziomu inflacji. Średnia miesięczna płaca netto w 2007 r. wynosiła 317 euro.
W 2007 r. odnotowano dobre, choć nieco gorsze niż w roku poprzedzającym, wyniki handlu zagranicznego. Eksport wzrósł o 11,4%, a import o 15,4. Deficyt handlowy osiągnął 5,13 mld euro i był wyższy o 27% niż w 2006 roku. Głównymi partnerami handlowymi Litwy są w eksporcie: Rosja, Łotwa, Niemcy, Polska i Estonia, a w imporcie: Rosja, Niemcy, Polska, Łotwa i Niderlandy. Udział UE w eksporcie i imporcie wynosi odpowiednio 65% i 68%, natomiast udział WNP wynosi odpowiednio 24% i 22%.
Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne gospodarki
Źródła: Bank Litwy, Departament Statystyki Litwy
2. Ramy prawno-traktatowe współpracy gospodarczej
Polsko-litewskie stosunki gospodarcze regulują postanowienia dorobku prawnego Unii Europejskiej na podstawie podpisanego 16 kwietnia 2003 r. w Atenach i obowiązującego od 1 maja 2004 roku Traktatu dotyczącego przystąpienia Polski i 9 innych krajów do Unii Europejskiej (Dz.U. 2004 nr 90 poz. 864).
Ponadto obowiązują umowy międzynarodowe, które nie są w kolizji z Traktatem, pozostałe zaś zostały wypowiedziane. Wśród nich najważniejsze, to:
· Umowa w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji z 28 września 1992 r., weszła w życie 6 sierpnia 1993 r. ( Dz.U. 1993 nr 122 poz. 543),
· Umowa w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu w zakresie podatków od dochodu i majątku z 20 stycznia 1994 r.. obowiązująca od 19 lipca 1994 r. (Dz.U. 1995 nr 51 poz. 277).
Litwa jest sygnatariuszem Konwencji Narodów Zjednoczonych o umowach międzynarodowej sprzedaży towarów, z 11 kwietnia 1980 r., do której także przystąpiła Polska (Dz.U. 1997 nr 45 poz. 286). Litwa zastrzegła, że zgodnie z artykułami 12 i 96 Konwencji, postanowienia artykułów 1 i 29 lub zawarte w Części II Konwencji, pozwalające na zawieranie umów sprzedaży bądź ich modyfikację lub zakończenie, jak również wyrażenie intencji, w formie innej niż pisemna nie będą miały zastosowania na terytorium litewskim.
3. Wymiana handlowa z Polską
mln EUR
żródło: CISG
Litwa jest 15. partnerem handlowym Polski w Unii Europejskiej i 21 w świecie z udziałem 1,57% w eksporcie polskim i 0,59% w imporcie. Polska natomiast należy do najważniejszych partnerów handlowych Litwy. Jest trzecim (po Rosji i Niemczech) dostawcą na Litwę, z udziałem w imporcie 10,6%, i czwartym rynkiem eksportowym, z udziałem 6,3%. Litwa jest największym w UE importerem towarów z Polski w przeliczeniu na mieszkańca.
Po okresie spadku polskiego eksportu – spowodowanego zatrzymaniem reeksportu polskich towarów do Rosji w związku z akcesją Litwy do UE – i utrzymywania się obrotów handlowych na wyrównanym poziomie ok. 1,5 mld euro, od początku 2006 roku ponownie odnotowujemy dynamiczny wzrost wymiany handlowej. Na początku 2007 roku najszybciej rósł eksport na Litwę polskich produktów mineralnych (ok. pięciokrotnie), metali, mebli, żywności i maszyn.
W strukturze towarowej polskiego eksportu na Litwę dominują artykuły rolno-spożywcze – ok.20%, produkty chemiczne – ok. 19%, maszyny i urządzenia – ok. 15,5% oraz wyroby przemysłu metalurgicznego – ok. 14%. Z Litwy importujemy głównie produkty przemysłu chemicznego – ok. 26% importu, produkty mineralne (w tym paliwa i oleje) – ok. 24%, maszyny i urządzenia – ok. 12%.
Litwa należy do grupy krajów, z którymi Polska ma najwyższą nadwyżkę handlową. Przewaga eksportu nad importem sięga 60%. Największe saldo dodatnie dla Polski występuje w obrotach artykułami rolno-spożywczymi, wyrobami przemysłu elektromaszynowego i wyrobami metalurgicznymi oraz wyrobami przemysłu chemicznego.
4. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa
Według danych litewskich, wśród inwestorów zagranicznych na Litwie, Polska plasuje się na 1. miejscu z 22,5% udziałem na koniec 2007 r. Wartość polskich inwestycji wynosi ok. 1,9 mld EUR. Zarejestrowano na Litwie ok. 150 spółek z udziałem kapitału polskiego. Główne obszary działalności to: przetwórstwo ropy naftowej, produkcja wyrobów ze szkła, gumy i plastiku, ubezpieczenia, pośrednictwo finansowe, handel, transport, przemysł spożywczy. 15 grudnia 2006 roku sfinalizowano największą jak do tej pory transakcję zagraniczną polskiej firmy. PKN Orlen przejął ok. 85% akcji litewskiej rafinerii w Możejkach, za które zapłacił ok. 2,34 mld USD. Ponadto do największych polskich inwestorów należą m.in.: PZU Lietuva., Huta Szkła „Warta”, Computer Land S.A., Ciech, Tagatis, Ceramika Opoczno.S.A.. Na Litwie obecne są dwie polskie firmy ubezpieczeniowe: PZU oraz Commercial Union Polska. Powszechny Zakład Ubezpieczeń podpisał z bankiem „NORD/LB Lietuva” umowę, na mocy której kupił dwie spółki ubezpieczeniowe „Lindry”.
Według danych litewskich inwestycje przedsiębiorstw litewskich w Polsce na koniec 2007 r. wyniosły 110,4 mln EUR – 10,3 % inwestycji litewskich łącznie, najwięcej po Ukrainie i Łotwie. Zarejestrowano 23 firmy w udziałem kapitału litewskiego. Według statystyk NBP bezpośrednie inwestycje litewskie w Polsce osiągnęły w 2006 r. wartość 17,1 mln EUR. Litewski Sanitas w wyniku zakupu akcji Jelfa S.A. od Skarbu Państwa, ARP S.A. i Grupy PZU przejął w kwietniu 2006 roku kontrolę nad spółką. Wartość tej inwestycji ocenia się na ok. 600 mln złotych.
5. Dostęp do rynku
Polska i Litwa nie stosują wzajemnie ograniczeń na rynku pracy i delegowania pracowników.
6. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe
Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej
Wydział Promocji Handlu i Inwestycji
Vasario 16-osios g. 14/2
LT-01107 Vilnius
Tel.: (+370 5) 261 79 60
Fax: (+370 5) 261 06 86
E-mail: vilnius@mg.gov.pl; weh.wilno@mgip.gov.pl
Strony internetowe : vilnius.trade.gov.pl/pl/; http://www.weh-wilno.lt/ ,
Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej
Wydział Ekonomiczny
Smėlio g. 22A
LT-10323 Vilnius
Tel.: (+370 5) 270 90 01/02
Fax: (+370 5) 270 90 07
E-mail: ambpol@tdd.lt
Strona internetowa : http://www.polandembassy.lt/
Lipiec 2008 r.
|