|
Ministerstwo Gospodarki > Współpraca międzynar... > Współpraca gospodarc...
| Współpraca gospodarcza: FINLANDIA |
|
FINLANDIA Informacja o stosunkach gospodarczych z Polską
1. Sytuacja gospodarcza
Finlandia jest republiką parlamentarną, w której władza wykonawcza jest podzielona pomiędzy prezydenta – odpowiedzialnego za politykę zagraniczną i sprawy obrony – oraz premiera. Od roku 2000 posiada nową konstytucję. W roku 1995, wraz ze Szwecją i Austrią przystąpiła do Unii Europejskiej, zaś w roku 1998 przystąpiła do Unii Gospodarczej i Walutowej. Obowiązującą walutą jest euro. Powierzchnia całkowita Finlandii to 390 920 030 km2 , z czego 304 096 to powierzchnia lądu. 67% powierzchni kraju zajmują lasy - co stanowi najwyższy odsetek w Europie. Państwo to liczy 5,3 mln mieszkańców. Finlandia zaliczana jest do grupy najbogatszych krajów UE. Gospodarka Finlandii jest stabilna, charakteryzuje się zdrowymi finansami publicznymi i stałym wzrostem gospodarczym. Najwyższa w świecie konkurencyjność oraz najmniej uciążliwe bariery biurokratyczne i regulacje administracyjne dla nowozakładanych przedsiębiorstw to podstawowe cechy gospodarki fińskiej. U źródeł sukcesów gospodarczych Finlandii leżały między innymi osiągnięcia sektora technologii informatycznych i telekomunikacyjnych, wysoki poziom rozwoju edukacji i skuteczny system finansowania działalności badawczo-rozwojowej, dobrze rozwinięta infrastruktura, a także wysoki poziom umiędzynarodowienia fińskiej gospodarki.
Jednak w roku 2008, w związku z kryzysową sytuacją na rynkach światowych, odnotowano spadek tempa wzrostu, a w roku 2009 prognozuje się zmniejszenie PKB nawet o 6% oraz znaczący wzrost stopy bezrobocia, które w maju 2009 r. przekroczyło 10%. W pierwszych miesiącach 2009 r. fiński eksport gwałtowanie spadł, osiągając wartość zdecydowanie niższą niż pozostałe kraje Unii Europejskiej. W porównaniu z rokiem 2008 wartość eksportu w okresie styczeń-maj spadła aż o 37 procent, podczas gdy średni spadek w innych krajach unijnych wyniósł 23 procent. Tłumaczy się to pogarszającą sytuacją przemysłu drzewnego oraz koncentracją eksportu na dobrach inwestycyjnych takich jak maszyny i urządzenia.
Najważniejsze gałęzie fińskiej gospodarki to przemysł elektroniczny, drzewny i branża metalowa. Finlandia jest zaliczana do liderów technologii informatycznych, choć wskazuje się na możliwość utraty tej pozycji. Polityka rządu ma orientację prosocjalną, a pozycja związków zawodowych jest bardzo silna.
Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne
|
Wskaźniki |
2005 |
2006 |
2007 |
2008* |
|
PKB na 1 mieszkańca (w tys. €) |
30,0 |
31,3 |
33.8 |
35,0 |
|
PKB (w cenach bieżących w mld €) |
157,4 |
167,0 |
180,0 |
186,2 |
|
PKB (dynamika w %) |
2,8 |
4,9 |
4,5 |
0,9 |
|
Nadwyżka budżetowa (% PKB)** |
+2,9 |
+4,1 |
+5,3 |
+4,5 |
|
Dług publiczny (% PKB)** |
41,3 |
39,2 |
35,1 |
33,4 |
|
Inflacja (w %) |
0,9 |
1,6 |
2,5 |
4,1 |
|
Bezrobocie (w %) |
8,4 |
7,7 |
6,9 |
6,4 |
|
Eksport towarów (w mld €) |
52,5 |
61,5 |
65,7 |
65,5 |
|
Import towarów (w mld €) |
47,0 |
55,3 |
59,6 |
62,1 |
|
Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (mld €) |
46,3 |
51,6 |
60,2 |
b.d. |
|
Inwestycje bezpośrednie Finlandii za granicą (mld €) |
69,2 |
71,8 |
76,8 |
b.d. | Źródła: Statistics Finland, Ministerstwo Finansów RF * dane wstępne ** dane wg EUROSTAT
2. Ramy prawno-traktatowe
Polsko-fińskie stosunki gospodarcze regulują postanowienia dorobku prawnego Unii Europejskiej na podstawie podpisanego 16 kwietnia 2003 r. w Atenach i obowiązującego od 1 maja 2004 roku Traktatu dotyczącego przystąpienia Polski i 9 innych krajów do Unii Europejskiej (Dz.U. 2004 nr 90 poz. 864). Ponadto obowiązują umowy dwustronne w zakresie nie objętym uregulowaniami UE, wśród których najważniejsze, to:
-
Umowa w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji z 25 listopada 1996 r. (Dz.U. 1998 nr 54 poz. 342), weszła w życie 13 marca 1968 r.;
-
Umowa w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu z 26 października 1977r. obowiązująca od 4 kwietnia 1979 r. (Dz.U. 1979 nr 12 poz. 85), zmieniona protokołem z 28 kwietnia 1994 r. obowiązującym od 21 stycznia 1995 r. (Dz.U. 1995 nr 106 poz. 517).
Finlandia jest sygnatariuszem Konwencji Narodów Zjednoczonych o umowach międzynarodowej sprzedaży towarów, z 11 kwietnia 1980 r., do której także przystąpiła Polska (Dz.U. 1997 nr 45, poz.286). Finlandia, podobnie jak inne kraje skandynawskie (Dania, Szwecja, Norwegia) zadeklarowała w dokumencie ratyfikacyjnym, zgodnie z art. 92 par. 1, że nie będzie związana Częścią II Konwencji dotyczącą zawierania umów.
3. Wymiana handlowa z Polską
mln EUR
|
|
2004 |
2005 |
2006 |
2007 |
Dynamika 2006=100 |
2008 |
Dynamika 2007=100 |
|
Obroty |
1 469,8 |
1 624,6 |
1 893,7 |
2 305,8 |
121,8 |
3 128,5 |
135,7 |
|
Eksport |
473,1 |
558,8 |
595,0 |
729,0 |
122,5 |
998,5 |
137,0 |
|
Import |
996,7 |
1 065,8 |
1 298,7 |
1 576,8 |
121,4 |
2 130,0 |
129,9 |
|
Saldo |
-523,6 |
-507,9 |
-703,7 |
-847,8 |
|
-1131,5 |
| Źródło: GUS
Finlandia jest 21. partnerem Polski w świecie pod względem wielkości obrotów, 18. jeśli chodzi o import – z udziałem ok. 2,4 % i 22. jeśli chodzi o eksport – udział wynosi ok. 1,1%. Po przystąpieniu Polski do UE odnotowano znaczącą poprawę konkurencyjności polskiego eksportu. Pod koniec 2008 r. zajmowała w handlu zagranicznym Finlandii 11 pozycję w eksporcie tego kraju z udziałem 3,1% oraz z 16 pozycję wśród dostawców z udziałem 1,7% w imporcie Finlandii.
Nasza wymiana handlowa charakteryzuje się znacznym ujemnym po stronie Polski saldem. Saldo to wynika przede wszystkim z dużego importu artykułów papierniczych, maszyn, urządzeń i sprzętu transportowego, produktów chemicznych oraz produktów przemysłu metalurgicznego. Na obroty z Finlandią, począwszy od 2004 r. rzutują dostawy transporterów opancerzonych dla polskiej armii przez fiński państwowy Koncern Patria Industries OY, który wygrał przetarg Polskich Sił Zbrojnych na dostawy transporterów AMV. 1 lipca 2003 r. została podpisana umowa offsetowa o wartości offsetowej 482 mln EUR, która ma zostać zrealizowana do 2013 r.
W polskim eksporcie do Finlandii dominują: wyroby przemysłu elektromaszynowego – ich udział w 2008 r. wynosił ok. 43%, metale nieszlachetne i wyroby z nich – udział ok. 15%, produkty mineralne, głównie węgiel i koks, które obecnie stanowią ok. 14% eksportu oraz wyroby przemysłu chemicznego (ok. 9%). Znaczącą i rosnącą pozycją w eksporcie stanowią produkty rolno-spożywcze (ponad 7%), widoczny udział w eksporcie z Polski mają także wyroby przemysłu drzewno-papierniczego (ok. 4%).
Również w imporcie główną rolę odgrywają wyroby przemysłu elektromaszynowego, ale ich udział obniża się wyraźnie (z 51,5% w 2000 r. do 28,4% w 2008 r.). Są to głównie aparatura nadawcza do radiotelefonii, radiofonii i telewizji, aparatura do telefonii i telegrafii przewodowej oraz ich części. Znaczący udział wśród towarów importowanych z Finlandii mają produkty przemysłu drzewno-papierniczego stanowiące ok. 16% importu, metale nieszlachetne i wyroby z nich (ok. 10% importu) oraz wyroby przemysłu chemicznego (ok.9%). Koniec roku 2008, w wyniku międzynarodowego kryzysu finansowego, charakteryzował się dramatycznym spadkiem obrotów, zarówno eksportu jak i importu. W listopadzie 2008 r. eksport w stosunku do października 2008 r. spadł o 38%, a import o 17 %. Tendencja redukcji wzajemnych obrotów utrzymała się na początku 2009 r. W I półroczu 2009 r. obroty wzajemne spadły o ponad 32 % w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. 4. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa
Według NBP Finlandia zainwestowała w Polsce do końca 2007 r. w formie inwestycji bezpośrednich 1,26 mld EUR. Zajmuje 16 pozycję wśród krajów inwestujących w Polsce z udziałem ok. 1% w inwestycjach bezpośrednich ogółem. W Polsce uplasowało swoją działalność łącznie ok. 250 firm fińskich, z czego działalność produkcyjną prowadzi prawie 80. W Polsce działa 18 dużych inwestorów fińskich odnotowanych przez Polską Agencję Informacji i Inwestycji Zagranicznych. Niektóre firmy fińskie wyrosły nawet na liderów rynkowych (np.: Eltel Network zajmująca się budową sieci telekomunikacyjnych, Ramirent specjalizująca się w wynajmie maszyn budowlanych, Koncern Huhtamäki działający w branży opakowań). Wartość polskich inwestycji bezpośrednich w Finlandii NBP szacuje na 3,5 mln EUR w 2007 r., co stanowi 0,026% i plasuje Finlandię na 38 pozycji wśród krajów przyjmujących bezpośrednie inwestycje polskie.
5. Dostęp do rynku
Od 1 maja 2006 r. Finlandia otworzyła swój rynek pracy dla obywateli 10 nowych państw członkowskich, w tym Polski. Barierą utrudniającą podejmowanie pracy jest na ogół wymaganie przez pracodawców znajomości języka fińskiego. Polscy przedsiębiorcy nie sygnalizowali barier w dostępie do rynku tego kraju
6. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe
Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ristio Rytin tie 7, 00 570 Helsinki, Finlandia Tel. 00 358 9–684 91 88 Faks 00 358 9–684 89 07 E-mail: info@poltrade.fi Strony internetowe: http://www.poltrade.fi/, http://helsinki.trade.gov.pl/pl/
Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej Wydział Ekonomiczny Armas Lindgrenintie 21, 00 570 Helsinki, Finlandia Tel: (+358 9) 618280 Faks: (+358 9) 6847477 E-mail: amb.poland@helsinki.inet.fi Strona internetowa: http://www.helsinki.polemb.net/
wrzesień 2009 r. Departament Spraw Europejskich
|