DANIA Informacja o stosunkach gospodarczych z Polską
1.Sytuacja gospodarcza Dania jest
monarchią konstytucyjną. Kraj o powierzchni 43 tys. km2 zamieszkuje 5,48 mln osób. Jest to kraj członkowski UE, który pozostaje poza strefą wspólnej waluty. Walutą narodową jest korona duńska. Gospodarka duńska należy do najbardziej konkurencyjnych na świecie (jest sklasyfikowana pod tym względem prze Bank Światowy na 4 miejscu, po Szwajcarii, Finlandii i Szwecji). Jest także uważana za państwo oferujące najlepsze na świecie warunki do prowadzenia działalności gospodarczej. Jej siła oparta jest na dużej liczbie małych i średnich firm, bardzo elastycznych w dostosowywaniu się do zmieniających się warunków. Dania wykazuje stosunkowo niskie bezrobocie, najniższe, po Norwegii, wśród krajów Zachodniej Europy. Motorem rozwoju jest popyt krajowy, którego silny wzrost nastąpił dzięki konsumpcji indywidualnej, stymulowanej rosnącym zatrudnieniem oraz wzrostem cen nieruchomości przekładającym się na wzrost inwestycji. Dania należy do najbogatszych krajów UE, jej dochód narodowy na mieszkańca jest wyższy o ok. 13% od średniego dochodu per capita w całej UE. Kondycja finansów publicznych Danii uległa poprawie dzięki wpływom ze sprzedaży ropy naftowej i gazu ziemnego z lokalnych złóż. Dania jest jedynym krajem w UE, który jest samowystarczalny w zakresie zaopatrzenia w ropę naftową i gaz (stopa samowystarczalności dla ropy naftowej wynosi 225). Jest także w czołówce światowej w zakresie efektywnego wykorzystania energii oraz stosowania energooszczędnych technologii. Dania jest krajem o gospodarce otwartej, uzależnionej od sytuacji na rynkach światowych. Pod koniec roku 2007 i w pierwszych miesiącach 2008 r., w związku z kryzysem na międzynarodowych rynkach finansowych, odnotowano w Danii symptomy recesji gospodarczej. Najwięksi partnerzy handlowi Danii to Niemcy, Szwecja, Wlk.Brytania, Norwegia, Francja.
Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne
Źródła: Danmarks Statistik, Danmarks Nationalbank, *dane w € szacunkowe (statystyki narodowe są prowadzone w walucie duńskiej) ** dane wstępne
2. Ramy prawno-traktatowe współpracy
gospodarczej Polsko-duńskie stosunki gospodarcze regulują postanowienia dorobku prawnego Unii Europejskiej na podstawie podpisanego 16 kwietnia 2003 r. w Atenach i obowiązującego od 1 maja 2004 roku Traktatu dotyczącego przystąpienia Polski i 9 innych krajów do Unii Europejskiej (Dz.U. 2004 nr 90 poz. 864). Ponadto obowiązują umowy dwustronne w zakresie nie objętym uregulowaniami UE, wśród których najważniejsze, to: - Umowa w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji z 25 listopada 1996 r. ( Dz.U. 1992 nr 28 poz. 122 ). - Umowa w sprawie zapobieżenia podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku z 6 kwietnia 1976 r. ( Dz.U. 1979 nr 5 poz. 24 ). Dania jest sygnatariuszem Konwencji Narodów Zjednoczonych o umowach międzynarodowej sprzedaży towarów, z 11 kwietnia 1980 r., do której także przystąpiła Polska (Dz.U. 1997 nr 45, poz.286). Podobnie jak inne kraje skandynawskie (Finlandia, Szwecja, Norwegia) zadeklarowała w dokumencie ratyfikacyjnym, zgodnie z art. 92 par. 1, że nie będzie związana Częścią II Konwencji dotyczącą zawierania umów.
3. Wymiana handlowa z Polską
mln EUR
Źródło: GUS
Od 1999 r. utrzymuje się dodatnie dla Polski saldo wymiany handlowej. W ostatnich latach miał miejsce dynamiczny wzrost polskiego eksportu do Danii. Dania jest dla Polski 16. partnerem w świecie pod względem obrotów (jej udział w obrotach Polski to ok. 1,6%) i 13. partnerem wśród krajów UE, w przeliczeniu na jednego mieszkańca drugim, po Litwie, importerem towarów z Polski. Po wejściu Polski do UE struktura eksportu zmieniła się, wzrasta udział artykułów rolno-spożywczych, maszyn i urządzeń oraz pojazdów samochodowych.
W polskim eksporcie do Danii największą pozycję stanowią wyroby przemysłu elektromaszynowego (udział w eksporcie w 2007r. ok. 32%), artykuły rolno-spożywcze (ok. 13%), produkty przemysłu drzewno-papierniczego (udział ok.11%, w 2007 r. odnotowano przyrost eksportu tych towarów o 40%), produkty mineralne i wyroby przemysłu lekkiego (po ok. 9%).
W polskim imporcie z Danii największy udział mają maszyny i urządzenia, sprzęt elektryczny (ok. 27% w 2007 r.), artykuły rolno-spożywcze (ok. 24%, w tym zwierzęta żywe i produkty pochodzenia zwierzęcego stanowią ok. 14,5%), produkty przemysłu chemicznego (ok. 16%) oraz wyroby metalurgiczne (ok.11%). Wśród towarów dominujących w polskim imporcie z Danii wysoką pozycję zajmują mięso wieprzowe, leki, armatura i zawory.
4. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa
Dania, jest znaczącym inwestorem kapitałowym w Polsce. Wg informacji NBP wielkość zainwestowanego kapitału duńskiego w Polsce na koniec 2006 r. wyniosła 2 365 mln EUR (13 miejsce wśród inwestorów, 2,5% inwestycji zagranicznych w Polsce). Szacuje się, że około 400 duńskich firm prowadzi działalność na rynku polskim. Pośród największych inwestorów Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych odnotowała 57 duńskich spółek. Największymi duńskimi inwestorami są: koncern naftowy Statoil, House of Prince Denmark A/S– House of Prince Poland S.A. - produkcja wyrobów tytoniowych; Investment Fund for Central and Eastern Europe - uczestnictwo finansowe w duńsko-polskich spółkach joint venture, browar Carlsberg Danske Bank A.S i inne.
Jedyną większą polską inwestycją w Danii był zakup przez Amicę Wronki duńskiego producenta „białej techniki” firmy GRAM Domestic A/S. Obecnie produkcja w Danii została przeniesiona do Polski, a Amica korzysta z sieci sprzedaży firmy duńskiej i jej marki handlowej
5. Dostęp do rynku
Pomimo niskiego bezrobocia i znacznego zapotrzebowania na siłę roboczą w Danii, do 2009 r. obowiązuje okres przejściowy dotyczący wolnego przepływu siły roboczej z większości nowych krajów członkowskich UE (poza Maltą i Cyprem). W kwietniu 2006 r. złagodzono ograniczenia w dostępie do duńskiego rynku pracy. Polegają one na umożliwieniu:
• świadczenia pracy przez studentów bez odrębnego zezwolenia (oznacza to zrównanie z uprawnieniami studentów z pozostałych państw członkowskich UE);
• wykonywania pracy w niepełnym wymiarze godzin (jednakże przy zachowaniu minimum 30 godzin pracy tygodniowo dla zapewnienia środków utrzymania na godziwym poziomie);
• zatrudniania obywateli nowych państw członkowskich przez duńskie firmy - uczestników układów zbiorowych z chwilą zgłoszenia zamiaru ich zatrudnienia, czyli przed otrzymaniem formalnego zezwolenia na pracę i pobyt (ta regulacja może zostać rozszerzona z początkiem 2007 r. na pozostałe firmy nie uczestniczące w układach zbiorowych);
• kontynuacji stosunku pracy w toku rozpatrywania wniosku o przedłużenie zezwolenia na pracę i pobyt;
• podejmowania pracy na podstawie zezwolenia przez obywateli nowych państw członkowskich utrzymujących faktyczne miejsce zamieszkania zagranicą i dojeżdżających do pracy w Danii (dot. głównie kierowców ciężarówek).
W związku z dużymi niedoborami siły roboczej w sektorze budownictwa Związek Pracodawców Budowlanych prowadzi nabór fachowców w zawodach budowlanych na terenie Polski i innych krajów bałtyckich. Duńskie Ministerstwo Pracy przedstawiło dokument pt. 13 inicjatyw ułatwia pozyskiwanie zagranicznych pracowników stwierdzający, że pomimo braku pracowników duńskie firmy nie potrafią zachęcić do podejmowania pracy duńskich bezrobotnych. Dlatego rząd postanowił przedstawić trzynaście inicjatyw na rzecz ułatwienia zatrudniania obcokrajowców. Obejmują one m.in. utworzenie portalu internetowego dla pracodawców, uruchomienie telefonicznej linii informacyjnej, utworzenie z dn. 1.01.07 specjalnej jednostki EURES, organizowanie targów pracy w miastach Niemiec, Polski i Szwecji, uproszczenie procedury przyznawania pracownikom tzw. karty podatnika oraz szeroko zakrojoną kampanię informacyjną. Obecnie duńskie związki zawodowe okazują zainteresowanie warunkami pracy zatrudnionych Polaków.
6. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe
Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej
Wydział Promocji Handlu i Inwestycji
Ryvangs Alle 46
2900 Hellerup
Tel.: 0045 39 622 633
Fax: 0045 39 622 554
E-mail: polcom@polcom.dk
Strony internetowe: http://www.polcom.dk/, copenhagen.trade.gov.pl/pl/
Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej
Wydział Ekonomiczny
Richelieus Alle 12
2900 Hellerup
Tel.: 0045 39 46 77 24
Fax: 0045 39 46 77 66
E-mail: mail@ambpol.dk
Strona internetowa: www.ambpol.dk
Lipiec 2008