CYPR
Współpraca gospodarcza z Republiką Cypryjską

I. Informacje ogólne

Dane podstawowe
Powierzchnia 6.901 km2
Ludność 867,6 tys.
Główne miasta Nikozja (stolica), Limassol, Larnaka
Święta narodowe marzec: 25; kwiecień: 1; maj: 1; październik: 1, 28.
Struktura polityczna
Typ państwa Republika prezydencka
Głowa państwa i szef rządu Prezydent Dimitris Christofias (wybrany w lutym 2008 r.)
System wyborczy

Jednoizbowy parlament - Izba Reperezentantów - wybierany na 5-letnią kadencję. Prezydent wybierany w wyborach powszechnych na 5-letnią kadencję.

Wybory Ostatnie wybory parlamentarne w lutym 2008 r.
Rząd Na czele rządu prezydent
Główne partie polityczne

Postępowa Partia Ludzi Pracy, Koalicja Demokratyczna Partia Demokratyczna, Partia Europejska, Partia Zielonych, Ruch na rzecz Socjaldemokracji

Wybrani ministrowie Minister Handlu Przemysłu i Turystyki Antonis Paschalidis
Minister  Gospodarki Charilaos Stavrakis
Minister Spraw Zagranicznych Markos Kyprianou
Ambasador Cypru w Warszawie Kalliopi Avraam
(od października 2007 r.)
Ambasador RP w Nikozji Paweł Dobrowolski
(od października 2007 r.) 

Cypr jest wyspą położoną we wschodniej części Morza Śródziemnego. Od 1974 roku wyspa jest podzielona. Republika Cypryjska, część południowa wyspy, zamieszkała głównie przez ludność pochodzenia greckiego, należy od 2004 roku do Unii Europejskiej. W części północnej, zajętej w 1974 r. przez Turcję, powstała w 1983r. nie uznawana międzynarodowo (oprócz Turcji), Turecka Republika Północnego Cypru.

II. Gospodarka

1. Sytuacja gospodarcza Cypru

Gospodarka cypryjska pomimo otwartości oraz dominacji sektora prywatnego (głównie małe przedsiębiorstwa) cechuje się niskim poziomem zróżnicowania strukturalnego oraz silnym uzależnieniem od kilku dziedzin sektora usług (turystyka, usługi bankowe, finansowe, pośrednictwo biznesowe, konsulting, ubezpieczenia - w ostatnich latach przypada na nie ponad 75% PKB). Wpływ na kształt cypryjskiej gospodarkami ma tradycja historyczna (wpływy brytyjskie i greckie), położenie geograficzne (bliskość Turcji, Syrii i Libanu), walory klimatyczne (turystyka) oraz infrastruktura społeczno-gospodarcza (duży odsetek osób z wyższym wykształceniem, dobrze rozwinięte infrastruktura telekomunikacyjna, rozwinięty sektor finansowy). Pod koniec lat 90-tych Cypr należał do kontrowersyjnych „rajów podatkowych” europejskiego biznesu, premiowanego niskim podatkiem dla zagranicznych spółek, wynoszącym wówczas zaledwie 4,25%. W przededniu wstąpienia Cypru do UE było tu zarejestrowanych ok. 16 tys. firm offshore, z czego ok. 1/3 należała do Rosjan. W 2004 r. Cypr zlikwidował preferencyjny podatek offshore, zastępując go standardowym podatkiem od osób prawnych (wynoszącym 10%), wprowadził też szereg przepisów przeciwdziałających „praniu brudnych pieniędzy”. Zmiany te wpisywały się w szersze reformy, których celem było zwiększenie konkurencyjności gospodarki.

Cypryjski eksport kierowany jest głównie (ponad 50%) do państw Unii Europejskiej (Grecja, Wielka Brytania, Niemcy, Hiszpania, Włochy) oraz na Bliski Wschód (Liban, ZEA, Syria).Z pozaunijnych krajów europejskich głównymi odbiorcami cypryjskich produktów jest Rosja, Serbia, Ukraina i Szwajcaria.

2. Polityka gospodarcza

W obliczu światowego kryzysu, najbardziej zagrożonymi sektorami okazały się turystyka i nieruchomości. W 2009 roku rząd RC postanowił o wprowadzeniu dodatkowych środków walki z kryzysem. Działania prewencyjne miały polegać na dalszym zwiększaniu konkurencyjności Cypru poprzez obniżenie kosztów i miały być skierowane do sektora turystycznego i budowlanego. Koszt planu ratunkowego stanowił 1,52% budżetu na 2009 rok, z czego 0,32% skierowane było do sektora turystycznego, a 1,2% do sektora budowlanego. Mimo negatywnego wpływu światowego kryzysu, stan gospodarki cypryjskiej w dalszym ciągu uznaje się za satysfakcjonujący z bardzo niską stopą bezrobocia oraz zdrowymi finansami publicznymi.

Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne

  2006 2007  2008  2009*  2010** 
PKB w mld euro 14,4 15,6 17,22 16,94 16,60
PKB (dynamika w %)   3,8 5,1 3,6 -1,7 -2,0
PKB na 1 mieszkańca (tys. euro) 18,1 18,9 19,5 19,4 19,3
Deficyt budżetu (w % PKB) -1,2 -3,3 1,0 0,5 0,0
Dług publiczny (w % PKB) 65,2 59,7 49,5 55,0 50,0
Inflacja (w %) 2,2 2,5 4,4 2,4 3,0
Stopa bezrobocia (w %) 4,5 4,2 4,0 4,5 4,7
Eksport (w mld euro) 1,1 1,1 1,2 1,3 1,3
Import (w mld euro) 5,5 6,4 7,3 6,8 7,0

*- prognozy; ** - szacunki własne  

III. Współpraca dwustronna

1. Ramy prawno - traktatowe 

Podstawę prawną polsko – cypryjskiej współpracy gospodarczej stanowią:

  1. Traktat Akcesyjny z 16.04.2003 r.;
  2. Umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku (Dz.U. 1993 nr 117 poz. 523);
  3. Umowa w sprawie popierania i wzajemnej ochronie inwestycji (Dz.U. 1993 nr 117 poz. 521).

2. Polsko - cypryjskie obroty towarowe (w mln EUR)

  2007 2008 2009 Dynamika
2008=100
2009
I-VI
Dynamika
2009=100
Eksport 83,7 98,00 164,55 167,9 36,54 34,6
Import 70,5 28,53 14,52 50,9 13,09 150,3
Obroty 13,2 126,53 179,07 141,5 49,63 43,5
Saldo 57,3 69,47 150,03 - 23,45 -

Źródło: DAP MG

Głównymi grupami towarowymi będącymi przedmiotem polskiego eksportu na Cypr są maszyny i urządzenia elektryczne - ok. 25%, wyroby z metali nieszlachetnych - ok. 8% oraz produkty przemysłu chemicznego - prawie 7%. Polska importuje głównie pojazdy, jednostki pływające - ok. 33%, produkty pochodzenia roślinnego - ponad 19%, zwierzęta żywe i produkty pochodzenia zwierzęcego - ok. 15%, wyroby z metali nieszlachetnych - ok. 10% oraz art. spożywcze - ponad 5%.

3. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa

Według danych NBP zobowiązania z tytułu cypryjskich inwestycji bezpośrednich w Polsce wynoszą ok. 17 mln EUR. Na podstawie badań przeprowadzonych przez Polską Agencję Informacji i Inwestycji Zagranicznych S.A. wg stanu na koniec 2006 r. w Polsce obecnych było 5 inwestorów cypryjskich. Istotne znaczenie ekonomiczne dla polsko - cypryjskiej współpracy mają inwestycje w Polsce firm miejscowych i holdingów międzynarodowych, zarejestrowanych na Cyprze. Według danych GUS w 2006 r. w Polsce działało 366 spółek z udziałem kapitału cypryjskiego, a liczba udziałowców wyniosła 402.

IV. Polskie przedstawicielstwo na Cyprze

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Nikozji
Kennedy Avenue 12/14, Office 601, 1087 Nicosia, Cyprus
tel.: + 357 22 753 517
faks: + 357  22 751 981
e-mail: nikozja.amb.sekretariat@msz.gov.pl
strona internetowa: www.nikozja.polemb.net

sierpień 2010 r.
Departament Spraw Europejskich