Ministerstwo Gospodarki > Współpraca z zagranicą > Współpraca gospodarc...

Notatka informacyjna o Austrii i współpracy gospodarczej z Polską

1. Informacje ogólne

Austria jest krajem federalnym, składającym się z dziewięciu krajów związkowych. Władza ustawodawcza sprawowana jest przez dwuizbowe Zgromadzenie Federalne, w skład którego wchodzą Rada Narodowa i Rada Federalna. Władzę wykonawczą sprawuje rząd federalny.

Austria jest jednym z najlepiej rozwiniętych gospodarczo państw Unii Europejskiej. Znaczny wpływ na osiągnięcie ekonomicznej, społecznej i politycznej stabilizacji ma prowadzona w tym kraju od lat polityka partnerstwa społecznego. Partnerstwo gospodarcze i społeczne nazywane w skrócie "partnerstwem społecznym" opiera się na wzajemnej współpracy pomiędzy organizacjami reprezentującymi interesy pracodawców i pracowników oraz rządem. Polityka partnerstwa społecznego jest w Austrii realizowana przez cztery główne instytucje. Po stronie pracodawców są to: Federalna Izba Gospodarcza Austrii zrzeszająca samodzielnych przedsiębiorców i Konferencja Prezydentów Izb Rolniczych zrzeszająca rolników, a po stronie pracowników: Federalna Izba Pracownicza oraz Austriacka Federacja Związków Zawodowych zrzeszające pracowników najemnych. Specyficzną cechą systemu austriackiego jest to, że pracownicy najemni nie tylko dysponują silnymi związkami zawodowymi, ale są również obowiązkowo członkami Federalnej Izby Pracowniczej. Tego rodzaju podwójna reprezentacja jest wyjątkiem w skali światowej.

2. Sytuacja gospodarcza

Gospodarka Austrii profituje przede wszystkim z członkostwa w UE i jej rozszerzenia. W 2007 r. odnotowała wzrost PKB o 3,4%. Wartość nominalna PKB na koniec 2007 r. wyniosła 268 mld € (2006: 256 mld €), a PKB per capita na poziomie 32.060 € (2006: 31.140 €). Poprawiająca się koniunktura miała także przełożenie na poprawę sytuacji na rynku pracy (wzrost zatrudnienia o 1,6%, przy niewielkim spadku liczby bezrobotnych). Stopa bezrobocia na koniec grudnia 2007 r. zmniejszyła się do 4,4%. Rosnące ceny energii spowodowały wzrost inflacji z 1,7% w 2006 r., do 2,2% na koniec 2007 r. Deficyt budżetowy (wg kryteriów Maastricht) zmniejszył się w 2007 r. do -0,4% PKB.
Eksport pozostaje w dalszym ciągu głównym motorem austriackiej gospodarki i tempo jego wzrostu nadal jest b. wysokie. Eksport za cały 2007r. wzrósł o 10,1% (do 114 mld EUR), a import o 9,2% (do 113,8 mld EUR). Co trzecie miejsce pracy w gospodarce narodowej uzależnione jest od produkcji towarów lub świadczenia usług przeznaczonych na rynki zagraniczne. Udział Austrii w handlu światowym, na przestrzeni ostatnich lat, wynosi ok.   1,0 %. Główni partnerzy Austrii po stronie eksportu to RFN, Włochy i USA, a po stronie importu RFN, Włochy i Chiny.
Na rok 2008 zakłada się osłabienie tempa wzrostu do poziomu realnie 2,4%, wzrost inflacji do 2,9%, spadek dynamiki wydatków inwestycyjnych do 2% i niewielki wzrost popytu konsumpcyjnego (z 2,5% do 3%, głównie ze względu na dodatkowy popyt z okazji ME 2008).
Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne

3. Ramy prawno-traktatowe współpracy gospodarczej

Traktat Akcesyjny ze Wspólnotami Europejskimi i ich krajami członkowskimi, który wszedł w życie w dniu 1.05.2004 r. posiada podstawowe znaczenie dla całokształtu współpracy gospodarczej i wymiany handlowej między Polską a krajami Unii Europejskiej, w tym z  Austrią. Poza tym, szereg kwestii związanych ze współpracą gospodarczą regulują bilateralne umowy międzyrządowe, uzupełniające postanowienia Traktatu Europejskiego. Są to między innymi:
- Znowelizowana w styczniu 2004 r. i w lutym 2008 r. polsko-austriacka umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania weszła w życie od 1.04.2005 r.  (Dz.U. 2005 nr 224 poz. 1921);
- Umowa o wspieraniu i ochronie inwestycji z listopada 1988 r.  (Dz.U. 1989 nr 54 poz. 321);
- Umowa o współpracy gospodarczej, technicznej i technologicznej z października 1995 r. www.msz.gov.pl/bpt/documents/11249.pdf .

4. Wymiana handlowa z Polską

Rozwój wymiany handlowej w latach 2004-2007 w pełni potwierdził oczekiwania na zwiększenie wzajemnych obrotów towarowych po akcesji Polski do UE. W 2007 r. polski eksport do Austrii zwiększył się o 17,7% i osiągnął poziom 1,90 mld EUR. Import z Austrii odnotował trochę niższą dynamikę (+13%) i wyniósł 1,95 mld EUR. Dzięki szybko rosnącemu eksportowi udało się w 2007 roku znacznie zredukować ujemne dla Polski saldo wymiany handlowej z Austrią. Szczególnie wysoką dynamikę wzrostu eksportu do Austrii odnotował po raz kolejny sektor rolno-spożywczy (+30%), a wolumen tego eksportu podwoił się w ostatnich trzech latach. W strukturze towarowej eksportu artykuły rolno-spożywcze zwiększyły dzięki temu swój udział do prawie 12%, ale dominują w niej przemysłowe wyroby przetworzone (53% całości eksportu), wyroby metalurgiczne (19%) oraz produkty mineralne (16%). Polsko-austriacka wymiana handlowa w latach 2004-2007 przedstawia się jak niżej (w mln EUR):  

Polska wzmocniła w 2007 roku swoje 3. miejsce wśród partnerów handlowych Austrii w EŚW (po Węgrzech, Czechach). Udział natomiast Austrii w globalnych obrotach towarowych Polski ze światem wynosi obecnie  1,8%, a w obrotach z krajami rozszerzonej UE  2,5%. Wśród wszystkich partnerów handlowych Austrii, Polska zajęła w ubr. 10. miejsce w eksporcie i 15. w imporcie. Austria natomiast utrzymuje od kilku lat pozycję 12-13 partnera handlowego Polski. 

5. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa

W Polsce reprezentowanych jest prawie 800 firm austriackich. Skumulowana wartość inwestycji bezpośrednich Austrii w Polsce na koniec 2006 roku wyniosła wg danych NBP 3,47 mld EUR. Stanowi to 3,7% ogółu dużych zagranicznych inwestycji bezpośrednich w Polsce i daje Austrii 10 miejsce wśród zagranicznych inwestorów. W 2007 r. austriaccy inwestorzy zainwestowali ok. 400 mln EUR, głównie w sektorze nieruchomości i przemyśle materiałów budowlanych. W Polsce prowadzi działalność 39 austriackich  firm, które zainwestowały minimum 1 mln USD.  Do największych inwestorów austriackich należą: Europolis (nieruchomości), Bau Holding Strabag AG (hotele, obiekty biurowe); Raiffeisen Zentralbank; Rigips Austria GmbH i Leier (materiały budowlane); Wienerberger (ceramika budowlana), Porr International (hotele); Warimpex (hotele, biurowce); Henkel CEE (chemikalia); Kaindl-Krono (producent płyt wiórowych) oraz kilka towarzystw ubezpieczeniowych: Uniqa, Generali, Wüstenrot i Wienerstädtische. Polskie inwestycje w Austrii wyniosły wg danych NBP na koniec 2006 r. 139 mln EUR, a do największych inwestycji należy przejęcie przez Złomrex austriackiego dystrybutora wyrobów stalowych Voestalpine Stahlhandel.

6. Dostęp do rynku

W negocjacjach akcesyjnych Austria uzyskała prawo do zastosowania do 2011 roku czasowych ograniczeń w dostępie do rynku pracy i usług. Okres przejściowy (wg modelu      2 lata + 3 lata + ewentualnie 2 lata) oznacza, że legalna praca w Austrii możliwa jest tylko w oparciu o pozwolenie na pracę. Ograniczenia w dostępie do rynku pracy obejmują także świadczenie przez polskie firmy niektórych usług oddelegowanymi pracownikami z Polski. Usługi wrażliwe, czyli objęte ograniczeniami to ogrodnictwo, cięcie, rzeźbienie i wykańczanie kamienia, montaż elementów z metalu i części tych elementów, usługi budowlane, ochroniarskie, sprzątanie i czyszczenie obiektów, opieka w domu nad chorymi, prace o charakterze socjalnym. Ograniczenia te nie dotyczą usług realizowanych samodzielnie przez jednosobowe firmy polskie.

7. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe w Austrii

Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Wiedniu
Botschaft der Republik Polen
Abteilung für Handel und Investitionen
Titlgasse 15 A-1130 WIEN, Österreich
Tel.00431-877-83-41,  877-73-12
Fax:00431-877-35-97
e-mail: info@handelsratpolen.at
web: www.handelsratpolen.at

Ambasada RP w Wiedniu
Botschaft der Republik Polen
Wydział Ekonomiczny
Titlgasse 15
1130 Wien
Tel.: (00-43 1) 8777 312 207, 8777 312 225
e-mail: sekretariat@botschaftrp.at lub info@botschaftrp.at
 www.wien.polemb.net

Warszawa, kwiecień 2008 r.