|
Ministerstwo Gospodarki > Współpraca międzynar... > Współpraca gospodarc...
| Współpraca gospodarcza: AUSTRIA |
|
Notatka informacyjna o Austrii i współpracy gospodarczej z Polską
1. Informacje ogólne
|
powierzchnia |
83,9 tys. km2 |
|
liczba krajów związkowych (landów) |
9 |
|
ludność |
8,3 mln |
|
przyrost naturalny: |
0,1% |
|
głowa państwa (prezydent) |
Heinz Fischer (od 8.07.2004 r.) |
|
premier (kanclerz) |
Werner Faymann |
|
minister ds. gospodarki, rodziny i młodzieży |
Reinhold Mitterlehner |
|
przynależność do Unii Europejskiej |
od stycznia 1995 r. |
Austria jest krajem federalnym, składającym się z dziewięciu krajów związkowych. Władza ustawodawcza sprawowana jest przez dwuizbowe Zgromadzenie Federalne, w skład którego wchodzą Rada Narodowa i Rada Federalna. Władzę wykonawczą sprawuje rząd federalny. Po przyspieszonych wyborach parlamentarnych, w grudniu 2008 r. w Austrii zaprzysiężono nowy rząd (ponownie koalicja socjaldemokracji i chadecji).
Austria jest jednym z najlepiej rozwiniętych gospodarczo państw Unii Europejskiej. Znaczny wpływ na osiągnięcie ekonomicznej, społecznej i politycznej stabilizacji ma prowadzona w tym kraju od lat polityka partnerstwa społecznego. Partnerstwo gospodarcze i społeczne nazywane w skrócie "partnerstwem społecznym" opiera się na wzajemnej współpracy pomiędzy organizacjami reprezentującymi interesy pracodawców i pracowników oraz rządem. Polityka partnerstwa społecznego jest w Austrii realizowana przez cztery główne instytucje. Po stronie pracodawców są to: Federalna Izba Gospodarcza Austrii zrzeszająca samodzielnych przedsiębiorców i Konferencja Prezydentów Izb Rolniczych zrzeszająca rolników, a po stronie pracowników: Federalna Izba Pracownicza oraz Austriacka Federacja Związków Zawodowych zrzeszające pracowników najemnych. Specyficzną cechą systemu austriackiego jest to, że pracownicy najemni nie tylko dysponują silnymi związkami zawodowymi, ale są również obowiązkowo członkami Federalnej Izby Pracowniczej. Tego rodzaju podwójna reprezentacja jest wyjątkiem w skali światowej.
2. Sytuacja gospodarcza
Gospodarka Austrii profitowała do tej pory przede wszystkim z członkostwa w UE i jej rozszerzenia. W 2008 r. odnotowała jednak przyhamowanie wzrostu PKB do 1,8% (po 3,1% w 2007 r.). Pogarszająca się koniunktura nie miała na razie bezpośredniego przełożenie na sytuację na rynku pracy, a stopa bezrobocia na koniec grudnia 2008 r. zmniejszyła się do 3,8%. Rosnące ceny energii spowodowały wzrost inflacji z 2,2% w 2007 r. do 3,2% na koniec 2008 r. Deficyt budżetowy (wg kryteriów Maastricht) zwiększył się w 2008 r. do -0,7% PKB.
Eksport przez wiele lat był głównym motorem wzrostu austriackiej gospodarki, ale dekoniunktura gospodarcza w u głównych partnerów handlowych znacznie zmniejszyła jego dotychczasową dynamikę, a na 2009 r. prognozuje się nawet znaczny spadek eksportu. Eksport za cały 2008r. wzrósł o tylko o 2,3% (do 117 mld EUR), a import o 4,3% (do 119 mld EUR). Co trzecie miejsce pracy w gospodarce narodowej uzależnione jest od produkcji towarów lub świadczenia usług przeznaczonych na rynki zagraniczne. Udział Austrii w handlu światowym, na przestrzeni ostatnich lat, wynosi ok. 1,0 %. Główni partnerzy Austrii po stronie eksportu to RFN, Włochy i USA, a po stronie importu RFN, Włochy, Szwajcaria i Chiny.
Na rok 2009 zakłada się spadek PKB o ok. 4% oraz inflacji do 0,9% oraz wzrost bezrobocia do 5%. Recesja gospodarcza spowoduje także zmniejszenie zapotrzebowania importowego o ok. 5%, co będzie miało przełożenie m.in. na poziom polskiego eksportu na ten rynek.
Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne
|
Wyszczególnienie |
2007 |
2008 |
2009* |
|
PKB na 1 mieszkańca (w tys. €) |
31,1 |
32,1 |
31,9 |
|
PKB (w mld €) |
240,2 |
244,6 |
239,2 |
|
PKB (dynamika w %) |
3,1 |
1,8 |
-2,2 |
|
Deficyt budżetowy (% PKB) |
-0,4 |
-0,7 |
-2,7 |
|
Dług publiczny (% PKB) |
59,5 |
62,5 |
64,3 |
|
Inflacja (w %) |
2,2 |
3,2 |
0,6 |
|
Bezrobocie (w %) |
4,4 |
3,8 |
5,0 |
|
Eksport (w mld €) |
114,7 |
117,3 |
109,1
(-7,0%) |
|
Import (w mld €) |
114,3 |
119,1 |
113,1
(-5,0%) |
|
Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (mld €) w latach narastająco |
72,5 |
b.d. |
x |
|
Inwestycje bezpośrednie Austrii za granicą (mld €) narastająco |
72,2 |
b.d. |
x | Źródło: Eurostat, Federalne Ministerstwo Finansów, * prognoza
3. Ramy prawno-traktatowe współpracy gospodarczej
Traktat Akcesyjny ze Wspólnotami Europejskimi i ich krajami członkowskimi, który wszedł w życie w dniu 1.05.2004 r. posiada podstawowe znaczenie dla całokształtu współpracy gospodarczej i wymiany handlowej między Polską a krajami Unii Europejskiej, w tym z Austrią. Poza tym, szereg kwestii związanych ze współpracą gospodarczą regulują bilateralne umowy międzyrządowe, uzupełniające postanowienia Traktatu Europejskiego. Są to między innymi:
4. Wymiana handlowa z Polską
W 2008 r. polski eksport do Austrii zwiększył się o 18,9% i osiągnął poziom 2,3 mld EUR. Import z Austrii odnotował wyższą dynamikę (+21,6%) i wyniósł 2,4 mld EUR. Szybszy wzrost importu od eksportu spowodował, że w 2008 roku znacznie wzrosło ujemne dla Polski saldo wymiany handlowej z Austrią (z 91 do 164 mln EUR). W strukturze towarowej eksportu artykuły rolno-spożywcze zwiększyły dzięki temu swój udział do prawie 12%, ale dominują w niej przemysłowe wyroby przetworzone (53% całości eksportu), wyroby metalurgiczne (19%) oraz produkty mineralne (16%). Polsko-austriacka wymiana handlowa w latach 2004-2009 przedstawia się jak niżej:
Polsko-austriacka wymiana handlowa w latach 2004-2009 (w mln EUR):
|
|
2004 |
2005 |
2006 |
2007 |
2008 |
Dynamika
2007=100 |
8 mies.
2009 |
Dynamika 8 m.2009 2008=100 |
|
Obroty |
2.451,9 |
2.875,5 |
3.314,3 |
3.921,1 |
4.716,3 |
120,3 |
2.278,1 |
73,1 |
|
Eksport |
1.177,6 |
1.487,2 |
1.613,0 |
1.915,0 |
2.276,1 |
118,9 |
1.142,4 |
76,7 |
|
Import |
1.274,4 |
1.388,3 |
1.701,3 |
2.006,1 |
2.440,2 |
121,6 |
1.135,7 |
69,8 |
|
Saldo |
-96,8 |
+98,9 |
-88,3 |
-91,1 |
-164,1 |
* |
+6,7 |
* |
Źródło: dane DAP MG
Polska wzmocniła w 2008 roku swoje 3. miejsce wśród partnerów handlowych Austrii w EŚW (po Węgrzech, Czechach). Udział natomiast Austrii w globalnych obrotach towarowych Polski ze światem wynosi obecnie 1,9%, a w obrotach z krajami rozszerzonej UE 2,5%. Wśród wszystkich partnerów handlowych Austrii, Polska zajęła w 2008 r. 9. miejsce w eksporcie i 12. w imporcie. Austria natomiast utrzymuje od kilku lat pozycję 12-13 partnera handlowego Polski.
5. Współpraca inwestycyjno-kapitałowa
W Polsce reprezentowanych jest prawie 800 firm austriackich. Skumulowana wartość inwestycji bezpośrednich Austrii w Polsce na koniec 2007 roku wyniosła wg danych NBP 4,3 mld EUR. Stanowiło to 3,6% ogółu dużych zagranicznych inwestycji bezpośrednich w Polsce i daje Austrii 9 miejsce wśród zagranicznych inwestorów. W 2008 r. austriaccy inwestorzy zainwestowali ok. 400 mln EUR, głównie w sektorze nieruchomości i przemyśle materiałów budowlanych. W Polsce prowadzi działalność 40 austriackich firm, które zainwestowały minimum 1 mln USD. Do największych inwestorów austriackich należą: Europolis (nieruchomości), Bau Holding Strabag AG (hotele, obiekty biurowe); Raiffeisen Zentralbank; Rigips Austria GmbH i Leier (materiały budowlane); Wienerberger (ceramika budowlana), Porr International (hotele); Warimpex (hotele, biurowce); Henkel CEE (chemikalia); Kaindl-Krono (producent płyt wiórowych) oraz kilka towarzystw ubezpieczeniowych: Uniqa, Generali, Wüstenrot i Wienerstädtische. Polskie inwestycje w Austrii wyniosły wg danych NBP na koniec 2007 r. 124,7 mln EUR, a do największych inwestycji należy przejęcie przez Złomrex austriackiego dystrybutora wyrobów stalowych Voestalpine Stahlhandel. W 2008 r. nie odnotowano istotniejszych polskich inwestycji na terenie Austrii.
6. Dostęp do rynku
W negocjacjach akcesyjnych Austria uzyskała prawo do zastosowania do 2011 roku czasowych ograniczeń w dostępie do rynku pracy i usług. Okres przejściowy (wg modelu 2 lata + 3 lata + ewentualnie 2 lata) oznacza, że legalna praca w Austrii możliwa jest tylko w oparciu o pozwolenie na pracę. Ograniczenia w dostępie do rynku pracy obejmują także świadczenie przez polskie firmy niektórych usług oddelegowanymi pracownikami z Polski. Usługi wrażliwe, czyli objęte ograniczeniami to ogrodnictwo, cięcie, rzeźbienie i wykańczanie kamienia, montaż elementów z metalu i części tych elementów, usługi budowlane, ochroniarskie, sprzątanie i czyszczenie obiektów, opieka w domu nad chorymi, prace o charakterze socjalnym. Ograniczenia te nie dotyczą usług realizowanych samodzielnie przez jednosobowe firmy polskie.
7. Polskie placówki ekonomiczno-handlowe w Austrii
Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Wiedniu
Botschaft der Republik Polen
Abteilung für Handel und Investitionen
Titlgasse 15 A-1130 WIEN, Österreich
Tel. 00431-877-63-42, 877-73-12
Fax: 00431-877-35-97
e-mail: wien@trade.gov.pl
web: www.wien.trade.gov.pl
Ambasada RP w Wiedniu
Botschaft der Republik Polen
Wydział Ekonomiczny
Titlgasse 15
1130 Wien
Tel.: (00-43 1) 8777 312 231, 8777 312 207, 8777 312 222
Faks: (00-43 1) 8777 312 211
e-mail: sekretariat@botschaftrp.at
www.wien.polemb.net
październik 2009 r.
Departament Spraw Europejskich
|