Ostatnia aktualizacja: 2010-01-05

Kraje AKP

   We wrześniu 2002r. KE rozpoczęła formalne negocjacje w sprawie zawarcia do końca 2007 r. Umów o partnerstwie gospodarczym (Economic Partnership Agreements – EPAs) z 6 grupami krajów Afryki, Karaibów i Pacyfiku - AKP: 1) Afryką Zachodnią; 2) Afryką Centralną; 3) Afryką Wschodnią i Południową; 4) Południowo Afrykańską Wspólnotą Rozwojową (SADC); 5) Karaibami i 6) Pacyfikiem. EPAs są traktowane jako instrument wpisujący się w działania na rzecz realizacji Milenijnych Celów Rozwoju (MDG), a rozwój krajów oraz regionów AKP jest traktowany przez UE jako główny ich cel. Proces negocjacji umów EPA przewiduje dwa główne elementy :

1) gospodarczą integrację poszczególnych regionów (regionalna unia celna i gospodarcza);

2) zawarcie EPAs między UE i poszczególnymi regionami (strefy wolego handlu).

Ze względu na trudności w negocjacjach  do końca 2007 r. zawarto tylko jedną Umowę EPA (z regionem Karaibów - Cariforum) oraz szereg umów przejściowych (interim agreements) z pozostałymi regionami AKP. 

Dla 33 Państw Najsłabiej Rozwiniętych (Least Developed Countries – LDC’s) utrzymano preferencje w ramach inicjatywy Wszystko Oprócz Broni (Everything But Arms –EBA)  w ramach której mogą one korzystać z pełnego, wolnego od ceł i kontyngentów dostępu do rynku UE dla wszystkich produktów z wyjątkiem broni, a 10 krajów niebędących LDC’s objęto Ogólnym Systemem Preferencji (Generalized System of Preferences – GSP).
Porozumienia zawarte przez WE i państwa członkowskie UE z państwami AKP są zgodne z regułami WTO. We wszystkich umowach przejściowych zawarte zostały zobowiązania do kontynuowania negocjacji w celu zawarcia „pełnych” EPAs. Termin zakończenia negocjacji nie jest możliwy do wyznaczenia na obecnym etapie prac.

Umowy EPAs miały przywrócić zasady wzajemności w obrotach handlowych. Jednak konieczność zapewnienia zgodności umów z zasadami WTO, zderza się z dążeniem
do zachowania preferencji w stosunkach handlowych oraz dodatkowego wsparcia w postaci współpracy rozwojowej. Duża część krajów AKP nie chce zaakceptować propozycji przedkładanych przez stronę unijną, dążąc do zachowania dotychczasowej formuły relacji
z UE opartej na jednostronnie zliberalizowanym dostępie do rynku unijnego wraz z dużym komponentem pomocy finansowej ze strony UE.

Obecnie kontynuowane są negocjacje na rzecz zapewnienia wzmocnionego i konstruktywnego dialogu UE z partnerami AKP, jako istotnego elementu
w procesie rozwiązywania ww. problemów i zapewnienia stopniowego postępu w procesie negocjacji i podpisywania umów EPAs