Wytyczne w sprawie trybu i sposobu analizy wniosków oraz zakresu przedmiotowego i podmiotowego autonomicznych zawieszeń poboru ceł i autonomicznych kontyngentów taryfowych

Ogólne kierunki

Rola zawieszeń taryfowych

Opłaty celne mają szczególną funkcję gospodarczą. Zawieszenia poboru ceł lub kontyngenty taryfowe tzw. gospodarcze ustanawiane są jedynie z ważnych i aktualnych powodów, w relacji do interesów całej gospodarki Wspólnoty Europejskiej.

Umożliwienie przedsiębiorcom ponoszenia mniejszych kosztów dostaw w określonym czasie pozwala na stymulowanie ogólnej aktywności gospodarczej, poprawianie konkurencyjności gospodarki, tworzenie nowych miejsc pracy, modernizacji struktur itd.

Produkty, które mogą być objęte autonomicznymi środkami taryfowymi

Celem ustanawiania autonomicznych zawieszeń poboru ceł lub kontyngentów taryfowych tzw. gospodarczych jest przede wszystkim umożliwienie przedsiębiorstwom dokonywania zakupów towarów, surowców, materiałów i komponentów nieprodukowanych w kraju, we Wspólnocie, bądź w kraju trzecim objętym preferencjami taryfowymi lub produkowanych w niewystarczającej ilości lub nieodpowiedniej jakości, z wyłączeniem produktów finalnych (gotowych).

Ze względu na interes gospodarczy państwa, ważne jest zapewnienie, że ustanawiane zawieszenia i kontyngenty taryfowe pozwolą przedsiębiorstwom na kreowanie pełnego zatrudnienia i uzyskiwanie niezbędnych komponentów do produkcji zaawansowanych technologicznie towarów, nawet jeżeli działalność ta polega głównie na montażu części. Dlatego obniżonymi stawkami celnymi objęte mogą być także maszyny i urządzenia inwestycyjne przeznaczone do produkcji wysokoprzetworzonych towarów, pod warunkiem, że są one szczególne i konieczne do produkcji łatwo identyfikowalnych produktów i nie narażają na niebezpieczeństwo konkurujących przedsiębiorstw krajowych oraz wysokoprzetworzone towary nieprodukowane w kraju, we Wspólnocie, bądź w kraju trzecim objętym preferencjami taryfowymi, mające charakter produktów finalnych, pod warunkiem, że wartość dodana w przy ich użyciu jest dostatecznie wysoka.

Kto może korzystać z autonomicznych środków taryfowych

Autonomiczne zawieszenia poboru ceł i kontyngenty taryfowe są przeznaczone dla firm produkujących. Jeżeli użycie danego produktu jest ograniczone do konkretnego celu, powinno ono być monitorowane zgodnie z procedurami kontroli zgodności z przeznaczeniem. Z wnioskiem o modyfikację kierunku ochrony celnej (lub sprzeciwem) będą mogli występować wszyscy przedsiębiorcy produkujący na terenie kraju (Wspólnoty) ze szczególnym zwróceniem uwagi na interesy małych i średnich przedsiębiorstw.

Wytyczne szczegółowe

Ogólne tendencje w ustanawianiu autonomicznych środków taryfowych, jakie zostały wymienione powyżej, stanowią podstawę, jaką kieruje się Zespół do Spraw Środków Taryfowych podczas rozpatrywania propozycji kierunków modyfikacji ochrony celnej przygotowanych przez krajowych przedsiębiorców i ich zrzeszenia (izby gospodarcze i stowarzyszenia producentów) oraz przygotowywaniu propozycji dotyczących zmian regulacji taryfowych w zakresie autonomicznych zawieszeń poboru ceł i kontyngentów taryfowych w celu przedłożenia Komisji Europejskiej. Szczegółowe wytyczne w tym zakresie określone zostały poniżej.

1. Głównym celem ustanawiania autonomicznych środków taryfowych jest umożliwienie przedsiębiorstwom użycia surowców, półproduktów lub komponentów bez wymogu uiszczenia normalnych opłat celnych wynikających z Taryfy celnej.
   
   Projekt zakresu towarowego ustanawianych autonomicznych środków taryfowych tworzony jest po przeprowadzeniu dokładnej analizy wniosków i sprzeciwów do nich, ze szczególnym uwzględnieniem korzyści i strat, jakie mogą one powodować dla całej gospodarki.
   
   
2. Zgodnie z interesem gospodarczym kraju, respektując międzynarodowe zobowiązania, ustanowienie autonomicznych środków taryfowych nie będzie proponowane w następujących sytuacjach, jeżeli:
   • identyczny, równorzędny lub substytucyjny produkt jest wytwarzany w wystarczających ilościach w kraju (we Wspólnocie); to samo obowiązuje w przypadkach, gdy przy braku produkcji krajowej ustanowienie zawieszenia lub kontyngentu taryfowego może powodować zakłócanie konkurencji pomiędzy przedsiębiorstwami w obszarze produktów finalnych, w których produkcji towary importowane po obniżonych stawkach celnych zostały użyte, lub w produktach sektora pokrewnego;
   • towary importowane po obniżonych stawkach celnych są produktami finalnymi przeznaczonymi do sprzedaży konsumentom końcowym bez dalszego istotnego przetwarzania lub bez tworzenia integralnej części większego produktu finalnego, dla którego funkcjonowania są one niezbędne;
   • towary importowane po obniżonych stawkach celnych są objęte wyłączną umową handlową, która ogranicza możliwość zakupu tych produktów przez innych krajowych importerów od producentów z krajów trzecich;
   • zainteresowani producenci mogą nie odnieść korzyści z ustanowienia zawieszenia lub kontyngentu taryfowego;
   • ustanowienie zawieszenia lub kontyngentu taryfowego mogłoby być sprzeczne z jakąkolwiek inną gałęzią polityki państwa (Wspólnoty), np. innymi umowami preferencyjnymi, instrumentami antydumpingowymi, ograniczeniami ilościowymi, bądź regulacjami z zakresu ochrony środowiska.
3. Jeżeli produkcja danego towaru istnieje w kraju (we Wspólnocie), lecz jest niewystarczająca, aby sprostać wymaganiom wszystkich krajowych przedsiębiorców, możliwe jest ustanowienie kontyngentów taryfowych ograniczone do niedostępnych ilości lub częściowych zawieszeń poboru ceł.
   
   
   Przywóz produktów, które objęte są preferencjami wynikającymi z innych instrumentów polityki handlowej lub które są przeznaczone do ponownego wywozu w ramach celnej procedury gospodarczej (np. uszlachetnianie, przetwarzanie pod kontrolą) będą także brane pod uwagę przy podejmowaniu decyzji.
   
   
4. Podczas analizy substytucyjności produktów krajowych (wspólnotowych) i importowanych stosowane będą kryteria obiektywne, takie jak: właściwości techniczne, chemiczno- fizyczne, wymagania jakościowe, planowane przeznaczenie, sposób działania, bieżąca lub przyszła dostępność na rynku; nie będą brane pod uwagę różnice cenowe pomiędzy towarem importowanym a towarem produkowanym w kraju (we Wspólnocie).
   
   
5. Wnioski o ustanowienie zawieszeń lub kontyngentów taryfowych i sprzeciwy powinny być kierowane do Zespołu do Spraw Środków Taryfowych przez działające na terytorium Polski krajowe firmy produkcyjne, bądź firmy przetwórcze oraz zrzeszenia takich przedsiębiorstw (izby gospodarcze), wytwarzające wartość dodaną do produktu krajowego.

Wnioski należy kierować na adres:

Ministerstwo Gospodarki
Departament Polityki Handlowej
Sekretariat Zespołu do Spraw Środków Taryfowych
Plac Trzech Krzyży 3/5
PL-00-507 Warszawa

6. Wnioskodawcy muszą być identyfikowalni według nazwy oraz posiadać odpowiednie wyposażenie, wystarczające do użycia produktów, o których modyfikację ochrony celnej wnioskują, w swoich procesach produkcyjnych. Na wnioskodawcach spoczywał będzie także obowiązek przedstawienia we wniosku o ustanowienie autonomicznych zawieszeń poboru ceł lub autonomicznych kontyngentów taryfowych informacji, które pozwolą Zespołowi do Spraw Środków Taryfowych na dokonanie jego analizy w oparciu o te same kryteria.

7. Wnioski, z których wynika, że kwota cła niezapłaconego w wyniku ustanowienia autonomicznego zawieszenia poboru ceł lub autonomicznych kontyngentów taryfowych byłaby niewielka, tzn. byłaby mniejsza niż równowartość w złotych 20 000 euro, będą bez analizy odrzucane.

8. Przedsiębiorcy wnioskujący o ustanowienie zawieszenia poboru ceł lub kontyngentu taryfowego są zobowiązani wykazać, że w ostatnim okresie dokonali rzetelnej, lecz bezskutecznej próby nabycia towarów, o których modyfikację ochrony celnej wnioskują (lub towarów równorzędnych lub substytucyjnych), od potencjalnych dostawców krajowych, Wspólnotowych lub przedsiębiorstw zlokalizowanych w krajach trzecich objętych preferencjami taryfowymi.

9. Zawieszenia poboru ceł i kontyngenty taryfowe ustanawiane będą zgodnie z zasadą erga omnes.

10. Terminy przyjmowania i rozpatrywania wniosków, terminy krajowych spotkań uzgodnieniowych w ramach Zespołu do Spraw Środków Taryfowych oraz terminy przekazywania projektów pod obrady grup roboczych Komisji Europejskiej są następujące:

•  
  • terminy przyjmowania i rozpatrywania wniosków o modyfikację ochrony celnej - nie później niż do końca stycznia (dla regulacji ustanawiających zawieszenia lub kontyngenty taryfowe wchodzących w życie 1 stycznia następnego roku) lub do końca lipca danego roku (dla regulacji wchodzących w życie 1 lipca następnego roku),
  • terminy krajowych spotkań uzgodnieniowych
  • pomiędzy 1 lutego/1 sierpnia a 15 marca/15 września każdego roku,
  • przed i po przekazaniu przez Komisję Europejską wniosków przedstawionych przez pozostałe Państwa Członkowskie (po 15 marca/15 września każdego roku),
  • przed i po pierwszym spotkaniu grupy roboczej Komisji Europejskiej (kwiecień/listopad każdego roku),
  • przed i po drugim spotkaniu grupy roboczej (czerwiec/grudzień każdego roku),
    •  

       

  • terminy przekazywania projektów pod obrady grup roboczych Komisji Europejskiej - nie później niż 15 marca lub 15 września każdego roku; termin zgłaszania sprzeciwów do istniejących zawieszeń lub kontyngentów taryfowych – kwiecień/listopad każdego roku; termin zgłaszania sprzeciwów do propozycji nowych zawieszeń lub kontyngentów taryfowych - czerwiec/grudzień każdego roku.

Formularze wniosków i sprzeciwów opracowane na podstawie podobnych dokumentów obowiązujących w Unii Europejskiej stanowią załączniki do niniejszych wytycznych.

12. Wnioski powinny być sporządzone zgodnie z formularzami zamieszczonymi w załączniku do Wytycznych (w celu wyeliminowania dowolności, co do wyglądu i treści samego wniosku) i uwzględniać następujące elementy:

•  
  • opis towarów powinien być dokonany przy użyciu nazw i zwrotów Nomenklatury Scalonej (CN) lub w uzasadnionych przypadkach Międzynarodowej Organizacji Normalizacji (ISO), nazewnictwa INN (International Non-proprietary Name), Międzynarodowej Unii Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC), Indeksu Barw (CI) oraz kodów (numerów) CUS (European Customs Inventory of Chemicals) lub CAS (Chemical Abstracts Service Registry Number); jednostkami miar powinny być jednostki systemu SI, a metody testowania i standardy powinny być rozpoznawalne międzynarodowo,
    
    
  • wnioskom powinna towarzyszyć cała dokumentacja potrzebna do dokładnej analizy rozważanej propozycji, taka jak dane techniczne, ulotki objaśniające, literatura handlowa, statystyki, próbki itp. (wraz z wnioskiem należy dostarczyć próbki produktów z działów 27 – 60 Nomenklatury Scalonej (CN), np. paliw i olejów mineralnych, produktów farmaceutycznych, tworzyw sztucznych, wyrobów włókienniczych itp.),
    
    
  • jeżeli jakakolwiek informacja zawarta we wniosku danego przedsiębiorcy jest poufna, będzie ona przekazywana Komisji w oddzielnym zabezpieczonym pakiecie; jeżeli jednak jakakolwiek część informacji konieczna do analizy nie może być dostarczona z określonych powodów (w szczególności, aby chronić poufne dane przedsiębiorstwa, takie jak procesy przetwarzania, formuły chemiczne lub mieszaniny), to taki wniosek nie będzie brany pod uwagę.

Analiza propozycji modyfikacji ochrony celnej zawartych we wnioskach polskich przedsiębiorców prowadzona jest przez instytucje polskie. Analiza ta prowadzona jest też przez instytucje pozostałych krajów członkowskich Unii Europejskiej, jak również przez samą Komisję Europejską. Biorąc pod uwagę to, że język polski nie jest językiem roboczym instytucji wspólnotowych, wnioski o ustanowienie zawieszenia poboru ceł lub kontyngentu taryfowego polskich przedsiębiorców powinny być sporządzone w języku polskim oraz w języku angielskim, francuskim lub niemieckim (włączając w to dane techniczne, jeżeli jest to konieczne).

13. Sprzeciwy wnoszone przez krajowych przedsiębiorców muszą być pisemne, sporządzone według formularza zamieszczonego w załączniku do Wytycznych i zawierać tak szczegółowe informacje, jak to możliwe. Informacje te mają dotyczyć przede wszystkim faktu istnienia producentów danego towaru, o którego modyfikację ochrony celnej wystąpiono (lub substytucyjnego), wraz z nazwą producentów, którzy są w stanie taki towar dostarczyć.

14. Wniosek o modyfikację ochrony celnej odnoszący się do ustanowienia kontyngentu taryfowego może zostać przedłożony jako taki lub może być rezultatem przeanalizowania wniosku o ustanowienie zawieszenia poboru ceł.

Dodatkowych informacji udziela Sekretariat Zespołu ds. Środków Taryfowych:
tel.: +48 (22) 693 46 67; 693 46 64
faks: +48 (22) 693 4018
e-mail: Malgorzata.Miasko@mg.gov.pl; daniel.staniszewski@mg.gov.pl