Podstawowe informacje dotyczące środków pozataryfowych

Środkami pozataryfowymi stosowanymi przez UE są:

• nadzór importu lub eksportu,
• kontyngent ilościowy,
• zakaz importu lub eksportu.

Nadzór obrotu  (surveillance) jest formą monitoringu, sposobem zbierania informacji dotyczących wielkości obrotu towarowego. Nadzór uregulowano w rozporządzeniu Rady nr 260/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. ustanawiającym zasady importu towarowego na obszar Wspólnoty (z późniejszymi zmianami), oraz w rozporządzeniu Rady z dnia 7 lipca 2009 r. nr 625/2009  w sprawie wspólnych zasad importu z niektórych krajów trzecich (z późniejszymi zmianami).  Istnieją dwie formy nadzoru (art. 11 rozporządzenia Rady nr 260/2009 oraz art. 9 rozporządzenia Rady nr 625/2009).

Pierwsza forma– polega na rejestracji obrotu przez organy celne – wówczas nie ma konieczności uzyskania pozwolenia (surveillance a posteriori). Informacje, w ten sposób uzyskane, są  przekazywany do Komisji Europejskiej.

Druga forma– polega na obowiązku uzyskania pozwolenia na przywóz lub wywóz towarów (surveillance a priori). W tym przypadku istnieje możliwość wyznaczenia trendów w przyszłym obrocie za pomocą wydanych pozwoleń. Przedstawienie takiego dokumentu jest warunkiem dopuszczenia towaru do obrotu lub jego wywozu.

Kontyngent ilościowy, w przeciwieństwie do kontyngentu taryfowego, jest ograniczeniem  importu na obszar Wspólnoty lub eksportu z obszaru Wspólnoty danych towarów do z góry określonego poziomu. Obrót poza takim kontyngentem  jest zakazany. Zasady administrowania tym środkiem zostały określone w rozporządzeniach Rady nr 520/94 oraz Komisji nr 738/94.

Wszystkie kontyngenty ograniczające są administrowanych poprzez licencjonowanie (obowiązek uzyskania pozwolenia). Wnioski o udzielenie pozwoleń na towary przemysłowe będą składane w MG. Pozwolenia w tym przypadku będą udzielane przez Ministra Gospodarki.

Zakazy eksportu lub importu stosowane są przez UE sporadycznie i wiążą się głównie z wykonywaniem rezolucji ONZ lub w przypadkach zaistnienia niebezpieczeństwa dla życia ludzi i zwierząt, ochrony dóbr kultury itp.