World Energy Outlook 2009 – prezentacja w MG

- World Energy Outlook to najlepsza na świecie analiza sytuacji w sektorze energetycznym. Zawarte w niej dane i prognozy będą mieć wpływ na dyskusję podczas zbliżającego się COP15 w Kopenhadze – powiedziała wiceminister gospodarki Joanna Strzelec-Łobodzińska podczas prezentacji tegorocznej edycji raportu Międzynarodowej Agencji Energetycznej. Jego założenia przedstawił 30 listopada br. w MG główny ekonomista Agencji Fatih Birol.

Wiceminister Strzelec-Łobodzińska przypomniała, że Polska jest członkiem MAE od 28 września 2008 r. - Współpraca z ekspertami Agencji pozwala nam na bieżąco śledzić aktualne trendy i tendencje na światowym rynku energetycznym, m.in. w obszarze bezpieczeństwa dostaw surowców energetycznych - powiedziała. W opinii wiceminister gospodarki jest to szczególnie cenne w trakcie trwających polsko-rosyjskich negocjacji kontraktu na dostawy gazu. Według World Energy Outlook 2009 w najbliższych latach będziemy mieć do czynienia z nadpodażą tego surowca, a popyt na gaz w UE może spaść w 2009 r. łącznie o 8-9 proc.

Wiceminister Strzelec-Łobodzińska zwróciła uwagę, że publikacja raportu poprzedza 15. Sesję Konferencji Stron Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych ds. Zmian Klimatu (COP15), która odbędzie się w Kopenhadze. Podczas szczytu ma zostać wypracowane światowe porozumienie, które zastąpi protokół z Kioto. - Nowy model klimatyczny może zmienić dzisiejszy obraz rynku energii. Komplementarne analizy MAE będą bardzo ważnym elementem rozmów o jego kształcie - powiedziała.

Autorzy raportu zaprezentowali dwa możliwe scenariusze rozwoju wydarzeń do 2030 r. Scenariusz Referencyjny (SR) przedstawia sytuację, w której rządy państw nie zmienią dotychczasowej polityki. Scenariusz 450 (S450) opisuje stan, w którym państwa podejmą wspólnie trudne działania mające na celu ograniczenie koncentracji gazów cieplarnianych w atmosferze na poziomie 450 cząsteczek na milion ekwiwalentu CO2 (ppm CO2 –eq).

Odnosząc się do bieżącej sytuacji, dr Fatih Birol poinformował, iż w 2009 r. na skutek kryzysu gospodarczego spadnie, pierwszy raz od 1981 r., światowe zużycie energii. - Biorąc jednak pod uwagę obecne działania rządów, popyt na energię szybko wróci do długookresowego trendu wzrostowego - powiedział. W SR prognozowany światowy popyt na energie pierwotną będzie wzrastał do 2030 r. o 1,5 proc. rocznie.

W ocenie MAE energia elektryczna nadal będzie produkowana głównie z paliw kopalnych. Będą one pokrywać ponad ¾ całkowitego wzrostu zużycia energii do 2030 r. Najbardziej wzrośnie w tym czasie zużycie węgla oraz gazu i ropy, która pozostanie głównym paliwem pierwotnym. - Popyt na ten surowiec wzrośnie z 85 mln baryłek dziennie w 2008 r. do 105 mb/d w 2030 r. – wyjaśnił dr Birol. Za 97 proc. wzrostu zużycia będzie odpowiedzialny sektor transportowy. Najważniejszym czynnikiem kształtującym zapotrzebowanie na węgiel i gaz będzie wzrost produkcji energii elektrycznej z tych surowców. Popyt na prąd będzie rósł o 2,5 proc. rocznie.

Główny ekonomista MAE zwrócił także uwagę na wywołany kryzysem niższy poziom inwestycji w wydobycie ropy i gazu. - W 2009 r. odnotowaliśmy pierwszy od dekady spadek nakładów w tym obszarze – o ponad 90 mld dol. – powiedział. W opinii dr Birola może to mieć daleko idące konsekwencje dla bezpieczeństwa energetycznego, zmian klimatycznych i ubóstwa energetycznego na świecie. Według analityków Agencji podążanie drogą opisaną w SR oznacza także gwałtownie rosnącą zależność od paliw kopalnych i szybki wzrost emisji CO2. To z kolei spowoduje wzrost średniej temperatury światowej nawet o 6°C.

Aby ograniczyć wzrost temperatury do zakładanych w Scenariuszu 450 2°C konieczne jest w opinii dr Birola przeprowadzanie „rewolucji niskoemisyjnej w sektorze energetycznym”. – Wymaga to radykalnych, skoordynowanych działań strategicznych we wszystkich częściach świata - powiedział. Może to być osiągnięte poprzez zastosowanie kombinacji rozwiązań: rynków emisji, porozumień sektorowych i działań podjętych przez państwa.

S450 zakłada, że państwa OECD+ (państwa OECD i członkowie UE nie należący do OECD) podejmą zobowiązania do redukcji krajowych emisji od 2013 r. Natomiast po 2020 r. zobowiązania takie zostaną podjęte także przez inne wielkie gospodarki – Chiny, Rosję, Brazylię, RPA i Bliski Wschód. Jak poinformował dr Birol, największy potencjał w dziedzinie ograniczania emisji mają działania poprawiające efektywność zużycia końcowego energii.

- Szacujemy, że każdy rok opóźnienia wejścia na ścieżkę emisji spójną z założeniami S450 kosztuje nas dodatkowo ok. 500 mld dol. – powiedział. – Wyzwanie jest kolosalne, ale może i musi zostać podjęte – podsumował główny ekonomista MAE.

Podczas spotkania w krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej wicepremier, minister gospodarki Waldemar Pawlak odznaczył Fatiha Birola medalem Zasłużony dla energetyki. Wg magazynu Forbes dr Birol należy do czwórki najbardziej wpływowych ludzi w światowej energetyce.

W spotkaniu w Ministerstwie Gospodarki udział wzięli m.in. John Roberts, brytyjski ekspert ds. gazowych reprezentujący PLATTS, przedstawiciele Ministerstwa Energetyki Białorusi oraz eksperci polskiego sektora energetycznego.

Prezentacja WEO 2009 dr Fatih Birol
(pobierz plik .pdf)

WEO 2009 Synteza
(pobierz plik .pdf)

Materiał filmowy w języku angielskim: