Zgodnie z postanowieniami artykułu XIX GATS, jego członkowie zostali zobowiązani do rozpoczęcia kolejnej rundy negocjacji, nie później niż w ciągu pięciu lat od wejścia w życie Porozumienia WTO. Zgodnie z powyższymi postanowieniami negocjacje usługowe rozpoczęły się w styczniu 2000r. Następnie zostały włączone do rundy negocjacji w ramach WTO, którą zapoczątkowano w dniu 14 listopada 2001r. przyjmując Deklarację IV Konferencji Ministerialnej w Doha w Katarze (Runda Rozwojowa Doha).
W ramach Rundy Doha, w zakresie handlu usługami postanowiono, że negocjacje usługowe będą przebiegać przede wszystkim dwustronnie w oparciu o metodę postulat-oferta. Oznacza to, że dany kraj powinien przekazać tym krajom, których rynkami usługowymi jest zainteresowany, postulaty zniesienia ograniczeń lub też podjęcia zobowiązań liberalizacyjnych w poszczególnych sektorach usługowych. Jednocześnie, każdy członek GATS, w odpowiedzi na postulaty otrzymane od innych członków GATS, powinien sporządzić ofertę dotyczącą własnego rynku usługowego, bardziej liberalną niż ta przedstawiona w czasie poprzedniej rundy negocjacyjnej. Celem negocjacji usługowych jest bowiem liberalizacja handlu usługami.
Jednocześnie negocjacje usługowe są prowadzone wielostronnie (na forum Rady Handlu Usługami i jej ciał pomocniczych) oraz plurilateralnie (m.in. w ramach tzw. nieformalnych grup przyjaciół poszczególnych sektorów usługowych).
Polska złożyła swoją wstępną ofertę w zakresie handlu usługami w dniu 22 kwietnia 2003 roku. Zgodnie z postanowieniami z lipca 2004r. (tzw. Pakiet Lipcowy) członkowie GATS mieli złożyć do końca maja 2005 r. ulepszone, tzw. zrewidowane oferty usługowe. Polska, już jako państwo członkowskie UE, złożyła swoje propozycje zobowiązań dla poszczególnych sektorów wspólnie z pozostałymi państwami członkowskimi UE w ramach zrewidowanej oferty usługowej UE-25. Prace nad zrewidowaną ofertą usługową UE-25 prowadziła Komisja w konsultacji z państwami członkowskimi. Oferta UE-25 została złożona w sekretariacie WTO w dniu 2 czerwca 2005 roku. Proponowany kształt polskich zobowiązań w ofercie usługowej UE-25 może ulec zmianie, w zależności od ofert pozostałych członków GATS.
Od początku negocjacji członkowie WTO złożyli około 80 ofert wstępnych i ponad 20 zrewidowanych. Ostateczna treść ofert będzie znana dopiero pod koniec Rundy Doha.
Postulaty wstępne Polski z 2002 roku
W ramach negocjacji usługowych Rundy z Doha Polska złożyła w 2002 roku postulaty wstępne wobec następujących członków GATS/WTO: Brazylii, Egiptu, Indii, Indonezji, Korei, Pakistanu, USA oraz Tunezji.
Postulaty zrewidowane UE 25 z 2005 roku
Z dniem 1 maja 2004, w związku z przystąpieniem Polski do UE, Polska przekazała Komisji Europejskiej część swoich kompetencji w zakresie polityki handlowej w dziedzinie usług (a tym samym głos na forum GATS). Obecnie Komisja Europejska reprezentuje interesy Polski na forum WTO, dlatego postulaty zrewidowane Polski zostały przekazane Komisji Europejskiej i włączone do postulatów UE 25 wobec członków GATS, które Komisja przedstawiła zbiorczo na forum WTO w styczniu 2005 roku.
Załączony poniżej dokument zawiera postulaty Polski przekazane Komisji w grudniu 2004 roku. Komisja uwzględniła je częściowo w zrewidowanych postulatach UE-25, zgodnie z założeniami przyjętymi przy przygotowywaniu postulatów UE.
W konsekwencji Komisja nie uwzględniła postulatów Polski złożonych w tzw. sektorach wrażliwych - usługi medyczne i dentystyczne, usługi świadczone przez położne, pielęgniarki, fizjoterapeutów oraz personel paramedyczny oraz usługi w zakresie ochrony zdrowia i opieki społecznej.
Komisja nie uwzględniła również, zgodnie z założeniami przy opracowywaniu postulatów UE, zaproponowanymi przez Komisję
i zaakceptowanymi przez państwa członkowskie UE- następujących postulatów Polski:
- wobec Brazylii w usługach związanych z rolnictwem, myślistwem i leśnictwem, usługach związanych z górnictwem, usługach fotograficznych;
- wobec Korei w usługach fotograficznych;
- wobec Tunezji w usługach turystycznych i związanych z podróżowaniem (Komisja uwzględniła jedynie postulaty w usługach hotelarskich);
- wobec Indii w usługach związanych z górnictwem oraz w usługach fotograficznych i tłumaczeniowych;
- wobec USA w zakresie wynajmowania środków transportu lotniczego z załogą.
Postulaty zrewidowane Polski w GATS 2004
pobierz plik .doc (wersja w jęz.ang.)
5. Zrewidowana oferta UE 25
Tekst oferty przekazany do Sekretariatu WTO w dniu 2.06.2005
pobierz plik .doc (wersja w jęz.ang.)
Prezentacja - najważniejsze informacje o ofercie zrewidowanej
pobierz plik .doc (wersja w jęz.ang.)
6. Ocena przebiegu i stanu negocjacji usługowych w ramach Rundy z Doha
Po Konferencji Ministerialnej w Hongkongu w grudniu 2005 roku, kiedy to uzgodniono w zakresie usług Załącznik C do Deklaracji Ministerialnej (pobierz plik w formacie .doc) członkowie WTO mieli złożyć zrewidowane oferty usługowe do końca lipca 2006 roku, a końcowe listy zobowiązań usługowych do końca października 2006 roku. Niestety nie udało się dotrzymać tych terminów na skutek zawieszenia negocjacji Rundy WTO z Doha w lipcu 2006 roku. Przygotowana wówczas oferta zrewidowana UE-25 nie została złożona do WTO i stanowi podstawę do dalszych prac wewnątrz Unii Europejskiej.
W czerwcu 2007 roku Grupa G-4 ((UE, USA, Indie, Brazylia), próbowała wznowić negocjacje WTO w Poczdamie, jednakże to także zakończyło się fiaskiem. Negocjacje ostatecznie wznowiono w 2008 roku, a ich mocnym punktem miała być mini Konferencja ministerialna w dniach 21 – 29 lipca 2008 roku w Genewie, która również w znacznej części się nie udała. (nazwana ‘mini’ ponieważ nie wszyscy członkowie WTO w niej uczestniczyli). Spowodowane to było głównie brakiem porozumienia krajów rozwijających się i rozwiniętych w kwestiach towarów rolnych i przemysłowych.
Jedynym pozytywnym elementem mini Konferencji Ministerialnej była przeprowadzona z inicjatywy Unii Europejskiej tzw. Signalling Conference w usługach, która miała na celu podniesienie rangi negocjacji usługowych, spowodowanie większego zaangażowania członków WTO w podejmowaniu liberalizacji w zakresie usług i danie jasnego sygnału politycznego wskazującego na wagę i pozycję jaką ma handel usługami w handlu światowym obecnie i będzie miał w przyszłości.
Polska podziela ogólną opinię dominującą wśród państw unijnych o braku znaczącego postępu w obecnych negocjacjach usługowych – niezadowalająca jest ilość dotychczas złożonych ofert, jak również podjętych w nich zobowiązań. Jednakże pozytywnym sygnałem jest to, że zainteresowanie członków GATS dalszymi negocjacjami nie maleje, co można było zaobserwować m.in. podczas posiedzeń Rady Handlu Usługami GATS w Genewie – wskazuje na to ilość dokumentów przedłożonych w ramach propozycji negocjacyjnych i klasyfikacyjnych, jak również frekwencja przedstawicieli poszczególnych krajów. Ponadto, jako pozytywny należy odnotować fakt, że kraje najmniej rozwinięte przedstawiły swoje postulaty w negocjacjach usługowych.
Zdaniem Komisji Europejskiej podzielanym przez Polskę, pilnie powinna zostać wyznaczona data złożenia kolejnych ofert zrewidowanych dla tych członków GATS/WTO, którzy ich jeszcze nie złożyli oraz data złożenia ofert końcowych. Byłoby to impulsem do wzmocnienia negocjacji i zakończenia ich zgodnie z zamierzeniami do roku 2009. Ponadto, w związku z małą skutecznością negocjacji dwustronnych metodą postulat-oferta, negocjacje usługowe powinny zostać wzmocnione na poziomie plurilateralnym oraz wielostronnym. Na poziomie plurilateralnym - w ramach prac grup przyjaciół poszczególnych sektorów usługowych. Na poziomie wielostronnym - w ramach dalszych negocjacji prowadzonych na forum GATS nad porozumieniami ws. nadzwyczajnych środków ochronnych, subsydiów, zamówień rządowych oraz regulacji krajowych w handlu usługami.
- Informacja dotycząca spełnienia postulatów w handlu usługami GATS składanych przez Polskę jej kluczowym partnerom handlowym podczas negocjacji wielostronnych Rundy DDA WTO w latach 2000-2008.
(pobierz plik .doc)
- Ocena negocjacji usługowych po Signalling Conference w Genewie w dniu 26 lipca 2008 r.
(pobierz plik .doc)
7. Stanowisko Polski w negocjacjach usługowych GATS/WTO
-
Informacja na temat stanu negocjacji usługowych GATS prowadzonych w ramach Nowej Rundy Doha Światowej Organizacji Handlu (WTO) wraz z określeniem stanowiska Polski
(
pobierz plik .doc)
-
Informacja na temat negocjacji 4 sposobu świadczenia usług (tymczasowa obecność osób fizycznych) prowadzonych w ramach Rundy Rozwojowej Doha Światowej Organizacji Handlu (WTO)
(
pobierz plik .doc)
- Stanowisko Polski na temat pułapów ilościowych w 4 sposobie świadczenia usług w ramach wielostronnych negocjacji w handlu usługami prowadzonych na forum Światowej Organizacji Handlu (WTO)
(pobierz plik .doc)
- Stanowisko Polski w zakresie akceptowalnych ram ustaleń w negocjacjach usługowych
(pobierz plik .doc)
8. Perspektywy rozwoju międzynarodowego handlu usługami dla Polski
Tekst informacji (pobierz plik .doc)